Chương được bố trí ngủ cùng gia nhân trong một căn phòng lớn. Nói công bằng, ngủ trên tấm phản gỗ tạp vẫn tươm tất hơn nằm chõng tre mấy phần. Đêm đầu tiên Chương trằn trọc, phần vì lạ chỗ, phần vì… nhớ thương ba cô gái. Dù là ở làng Ngũ Vạn, nhà bà Cả Ngư, trong quân doanh hay làng Nhất Vạn, cậu vẫn luôn cảm thấy thân thuộc. Mỗi sáng thức dậy, cậu đều thấy bóng dáng một trong hai cô gái quanh quẩn. Cả năm qua vẫn vậy, giờ xa vùng đất quen thuộc, tựa như quê hương thứ hai của mình, Chương không khỏi nao lòng.

Chương nào biết, trong ngôi nhà tranh ven sông, Duệ và Thiên Bình cũng thức trắng. Nhiều đêm sau đó, hai cô gái ôm nhau chìm vào giấc ngủ, nước mắt vẫn còn đọng trên gò má. Hai cô chưa từng trải qua nỗi nhớ ai da diết đến vậy. Càng nghĩ lại càng nhớ, mỗi sáng thức giấc, hai cô gái lại ngẩn ngơ một hồi, thỉnh thoảng tựa cửa, nét mặt thất thần nhìn ra sông.

Gia nhân lục đục dậy sớm, Chương cũng dậy theo. Chẳng ai phân việc cho Chương vì nghe nói cậu là người của Trịnh Lam Khuê. Chương cầm chổi phụ giúp quét sân, sau đó lại xắn tay chẻ củi. Cậu không muốn ngơi tay, một phần để nỗi nhớ nhung trong lòng dịu đi, một phần vì Chương đoán chắc chắn ở đâu đó trong phủ này đang có ít nhất một cặp mắt dõi theo từng cử chỉ, hành động của cậu.

Chương tìm gặp Bùi Như Lạc, ông ta nói Khuê mới về còn bận vài việc nên Chương cứ tạm thời ở lại trong phủ.

Chương hỏi Bùi Như Lạc về chiếc bàn chải, liệu ông đã dùng thử chưa. Bùi Như Lạc đáp chưa đụng đến, nên Chương liền nài nỉ hướng dẫn ông.

-Cứ như nhai cát trong miệng, đã vậy còn có vị mát. Thứ này thật sự là do ngươi làm ra ư?

-Cháu làm ra thật. Cháu có hơn một trăm cái, đang định tặng cho mấy anh chị, mấy em trong phủ dùng.

-Thứ đó của ngươi, ngươi cứ giữ lấy đi. Ngươi mới đến đã đem đồ tặng cho người khác là không nên đâu. Họ sẽ nghĩ ngươi có ý đồ.

-Vậy… vậy cháu đem bán được không?

-Bán? Ngươi tính bán cho ai?

-Ai mua thì bán ạ.

-Hử? Thứ này thì ai mà mua chứ?

-Cháu thấy cứ đem ra chợ nào gần đây ngồi, kiểu gì cũng bán được thôi. Chợ Thổ Hà tuy gọi là lớn nhưng chỉ họp sáng sớm, chẳng giống chợ búa là bao. Tối qua cháu có hỏi, nghe mấy anh nói Siêu Loại đông dân gấp mấy lần bên mé bờ sông Thiên Đức.

-Ngươi thật sự tính bán ư?

-Dạ, đúng ạ. Cháu có thể đem ra chợ bán được không chú?

-Để ta hỏi quản gia, ta chẳng có quyền hành gì ở đây sất, chỉ là người ở lâu nên thành lão làng thôi.

-Chú giúp cháu được không? Khi nào cô Khuê gọi, cháu sẽ đến ngay. Chứ… cháu quen tay quen chân, thích buôn bán mà cứ ra vào mãi cũng bất tiện chú ạ. Cháu cũng đâu phải là khách.

-Ngươi nói cũng phải!

Đầu giờ chiều, Bùi Như Lạc báo lại với Chương rằng quản gia trong phủ không cấm vì Chương là người của tiểu thư. Có điều đi đâu, làm gì đều phải báo lại để khi cần còn tiện gọi.

Chương mừng húm, cảm ơn Bùi Như Lạc rối rít rồi xin đi chặt vài cây tre để đan phên. Tối mịt, Chương vẫn cặm cụi đan. Sau bữa tối, Bùi Như Lạc ngồi đánh cờ, Chương ngồi bên cạnh vừa đan vừa xem. Bùi Như Lạc thường thua, Chương không phải cao thủ cờ tướng nhưng cũng biết chơi. Cậu thích cờ vua hơn và chợt nghĩ, rồi sẽ có ngày cậu tự làm một bàn cờ vua.

-Ngươi có biết chơi cờ tướng không?

-Cháu biết ạ.

-Chơi từ bao giờ?

-Ông với bố cháu lúc sinh thời hay chơi, thỉnh thoảng không có người chơi cùng nên cháu… cũng… hình như từ năm mười hai, mười ba tuổi thì phải, ông ạ.

-Ngươi đan xong rồi, hay là chơi hộ ta một ván. Ta có chút việc.

Chương phủi tay, ngồi lên chõng đánh cờ cùng đối thủ của Bùi Như Lạc – một người tên Cầm, cũng ngoài bốn mươi, lo việc bếp núc. Chương không có ý nhường nhịn, cậu dễ dàng thắng liên tiếp ba ván. Bùi Như Lạc quay lại, chắp tay sau lưng đứng xem và gật gù mãi.

-Ngươi cũng cao cờ đấy chứ?

-Chú nói thế làm cháu ngại. Chú và chú Cầm hay chơi với nhau, cháu lại lạ tay nên mới thắng thôi ạ. Ông cháu hay nói, cờ không phải ai cũng chơi giỏi được vì chơi cờ chẳng khác nào điều binh khiển tướng.

Chương không chơi cờ giỏi, cậu hay xem người lớn chơi vào mỗi chiều khi còn ở làng cùng bà nội. Khi còn sống ở Thủ đô, Chương dành nhiều thời gian xem đủ loại đánh giá (review) như thể sợ mình sẽ tụt hậu. Cờ thế là một trong những thứ cậu hay xem, có điều cờ vua vẫn thông dụng hơn trong giới trẻ.

Hai người đàn ông muốn Chương chơi thêm, chiều ý họ, Chương đánh thêm bốn ván và thắng nhanh chóng khiến hai người đàn ông trung niên mướt mồ hôi.

-Đây ạ, cháu bày một thế cờ, hai chú tìm cách giải, giải được cháu sẽ đưa thêm.

Hai người đàn ông ngồi đến quá nửa đêm đành tắt đèn đi ngủ trong khi vẫn chưa giải được thế cờ.

Một năm qua, có lẽ vì bận rộn đủ việc, Chương đã quên đi nhiều thú vui hay trò chơi trí tuệ. Đêm nằm đây, cậu nhớ ra bao nhiêu thứ, từ cờ vua đến vài bài hát quen thuộc và đặc biệt là nhớ ba cô gái.

Chương dậy sớm, quét sân, chẻ củi, xách nước… Khi nhận củ khoai lang luộc nóng hổi từ tay Bùi Như Lạc, Chương cảm ơn rối rít.

-Tao sẽ đi cùng mày, trong lúc chờ bán hàng thì mày chơi cờ với tao.

-Dạ được ạ, thế còn gì bằng. Chú cháu mình đi chợ nào ạ?

Chương hớn hở theo Bùi Như Lạc rời phủ đệ đến một thị tứ cách phủ khoảng hơn một khắc đi bộ. Bùi Như Lạc dựng tấm phên tre cạnh một gốc cây ven đường rồi nói với Chương:

-Con đường này có nhiều người qua lại. Bên này là làng Mại Đông, còn gọi là làng Trống, đối diện là Mại Đoài, tục gọi là làng Mái.

-Trống, Mái? Sao nghe lạ thế chú?

-Nghe nói từ xa xưa, hai làng này chung một tổ tiên, sau này con đông cháu nhiều, người nơi khác đến nhập làng nên lớn dần. Tao nghe nói "mại" nghĩa là bán, hai làng này chuyên buôn bán giấy dó, họa tranh.

-Bảo sao trông khấm khá, thấp thoáng nhiều mái ngói đỏ tươi thế kia cơ mà.

-Làng Mại Đông có hơn tám chục nóc nhà, gần sáu trăm khẩu. Làng Mại Đoài thì cả trăm nóc nhà, khẩu thì đâu đó tám trăm đấy. Mày cứ ngồi đây bán có khi lại được việc, tiểu thư có gọi thì chạy về cũng mau thôi.

-Chú có biết chữ không? Cháu nhờ chú viết hộ.

-Tao biết bập bõm thôi. Mày tính viết cái gì?

Chương đưa cục than củi, nhờ Bùi Như Lạc viết lên tấm bảng gỗ cậu đem theo từ nhà. Cậu có cách kiếm tiền ở đây, kiếm tiền thật sự rồi.

Một mặt tấm bảng ghi: “Có răng mà chẳng có mồm, nhai cỏ nhồn nhồn cơm chẳng chịu ăn”.

Mặt sau ghi: Ông Tre gọi Trúc bằng bác, Trúc gọi Luồng là ông nội, Luồng gọi Mây là cậu, Mây gọi Trăng là dì, Trăng gọi Trời là chú, Trời gọi Gió là con. Hỏi Tre gọi Gió bằng gì?

Bùi Như Lạc viết xong cũng lú lẫn bèn hỏi:

-Viết nhăng viết cuội làm gì?

-Cô Khuê từng bảo thứ cháu bán chỉ người lắm tiền mới mua. Người lắm tiền hẳn phải biết chữ. Ai giải được câu thứ nhất thì cháu tặng một cái bàn chải.

-Còn câu mặt kia?

-Giải được thì tặng năm cái bàn chải và năm đồng, không giải được phải mua ba bàn chải với giá năm đồng một cái.

-Cái gì? Mười lăm đồng ba cái ư?

-Bột đánh răng mười đồng một ống, mua hai ống thì mười lăm đồng. Chú viết nắn nót lên hộp gỗ hộ cháu. Cháu…

-Chả hiểu m��y làm trò gì. Tiểu thư bảo mày rất kỳ lạ, tao thấy rồi đấy.

-Cháu sẽ biếu chú mười đồng nếu cháu bán được vì chú biết chữ.

Chương lại ngồi vêu mỏ vì ít người biết chữ, họ cũng chẳng dừng chân lại xem cậu bán cái gì. Trong lúc chơi cờ, thỉnh thoảng Bùi Như Lạc lại bảo Chương là kẻ dấm dớ. Bùi Như Lạc đã ngoài bốn mươi nhưng vẫn chưa có vợ vì là hạng cùng đinh. Ông ta nói với Chương như vậy.

Gần một canh giờ sau, khi nắng đã lên cao chót vót thì có người dừng chân trước tấm bảng, đó là một ông ngoài tứ tuần.

-Thế này là ý gì?

Chương vội giải thích.

-À, chỉ cần đoán đúng sẽ được tặng thứ này sao? Mà thứ này là cái gì?

Chương lại giải thích và bảo rằng người cao quý như ông ta dùng bàn chải thì đúng là hợp lý.

-Được rồi, nó chính là cái liềm chứ gì?

-Ông có tài trí quả là hơn người. Cháu ngồi từ sáng đến giờ mà chẳng ai đoán trúng. Cháu tặng ông ạ.

Người đàn ông dương dương tự đắc nhận bàn chải, bỏ vào ống trúc nhỏ. Ông ta nhìn mặt sau tấm bảng, nhăn mặt hỏi Chương nếu đáp đúng thì được gì.

-Ông đáp một lần mà đúng thì cháu tặng ông ba cái bàn chải và năm đồng. Đoán sai thì ông phải mua ba cái này với giá năm đồng một cái.

Người đàn ông ngẫm nghĩ hồi lâu rồi bỏ đi. Bùi Như Lạc bảo Chương đần độn, không dưng lại cho người ta cái bàn chải đáng giá năm đồng. Chương chỉ cười.

Nhưng Chương không phải chờ lâu, người đàn ông quay lại cùng một chàng thư sinh, có lẽ là con trai ông ta, và tự tin bảo con ông có thể giải được.

Nhưng chàng thư sinh bóp trán mãi, sau cùng vẫn đáp sai bét. Chương bán được ba cái bàn chải.

-Vậy đáp án là gì?

-Ông muốn biết đáp án phải mua một ống đựng bột đánh răng này, giá mười đồng. Nếu mua hai ống thì chỉ mười lăm đồng thôi ạ.

-Sao đắt thế được?

-Cả vùng này chưa ai có. Đáp án cũng chưa ai biết ạ.

Ngẫm nghĩ một hồi, người đàn ông lại bấm bụng mua hai ống bột để biết đáp án.

-Gọi bằng mồm ạ!

Hai cha con người đàn ông mặt ngớ ra, ngay cả Bùi Như Lạc cũng thế.

Người đàn ông có vẻ không chịu thua, mau chóng cùng con trai về làng. Chương cũng vội lau sạch hai mặt tấm bảng và ra thêm hai câu đố mẹo khác. Thể thức chơi vẫn như cũ, độ khó thì tăng lên.

-Mày thật đáo để, tao chịu mày rồi đấy.

-Trò hay còn nhiều mà, ông. Chốc nữa đông người đến thì ông giúp cháu giải thích và tính tiền nhé.

-Mày tưởng ai cũng mắc lỡm như ông ấy chắc?

-Mắc lỡm thì không ạ, nhưng con người ta không sợ nghèo hơn kẻ khác mà chỉ sợ thua kém về chữ nghĩa. Hai làng này có bao nhiêu người hay chữ cứ ra hết đây, cháu chấp hết!

Chương nói không sai, nửa khắc sau, đã có hàng chục người đàn ông kéo nhau đến. Nhìn cách ăn vận, ai cũng biết đó là các nho sĩ.

Nhưng tấm bảng thì đã đổi sang câu đố khác. Ai muốn thử phải mua một cái, đáp đúng thì không phải trả tiền. Đáp án Chương chỉ nói ra khi bán đủ mười cái bàn chải. Đáp án nói ra rồi thì lại đổi sang câu đố khác.

Chỉ trong một canh giờ, Chương đã bán sạch những gì cậu đem theo. Bùi Như Lạc viết mỏi tay, về sau không viết nữa, Chương đành ra câu đố bằng miệng.

Tất cả anh tài trong hai làng đều kéo đến, nhưng chẳng ai thắng được cậu. Chương hẹn năm ngày sau sẽ quay lại với những câu đố mới. Các nho sinh trẻ, thầy đồ già hay kẻ sĩ trong làng đều ấm ức vì thua một kẻ bị cho là không biết chữ.

-Thật không tin nổi, đám nho sĩ ở hai làng ấy đần độn thật ư, mà lại bỏ ra hơn một nén bạc mua cái thứ vứt đi ấy?

Trên đường về, Bùi Như Lạc luôn miệng lẩm bẩm. Chương cho ông ta ba mươi lăm đồng lẻ, còn một nén bạc cậu giữ lại làm vốn.

-Chú thấy bạc dễ kiếm không?

-Giờ tao hiểu tiểu thư dẫn mày về hẳn là đã nhìn ra cái tài của mày. Năm hôm nữa có quay lại đó không?

-Cháu bán hết mất rồi, phải làm ra mới có.

-Thì mày làm đi, lông ngựa thiếu gì, tao kiếm cho mày.

-Vâng, vậy lần tới bán được bao nhiêu cháu chia cho chú hai phần.

Về đến phủ, Bùi Như Lạc rỉ tai thêm ba người khác, trong đó có cả ông Cầm. Chương nói nếu họ giúp làm ra bàn chải và bột thì sẽ cho họ mỗi người một phần tiền thu về.

Mới đến phủ ngủ có hai đêm, Chương đã có bốn người giúp kiếm tiền. Dĩ nhiên những gì Chương làm đều được báo lại với Trịnh Lam Khuê. Cô nàng thoáng bất ngờ rồi dặn dò cứ để Chương làm gì cậu ta muốn, bởi Khuê tò mò muốn biết thêm về anh chàng này.

Bản văn này, sau khi đã được trau chuốt, thuộc về truyen.free và sẽ không được sao chép khi chưa có sự đồng ý.