Trong đêm khuya tĩnh mịch, ánh nến trong thư phòng của Mộc Lan chập chờn, soi rõ những nét chữ kiên định trên cuốn sổ da cũ kỹ. Những giải pháp vĩ mô, những kế hoạch xây dựng một nền tảng pháp luật vững chắc, một hệ thống giáo dục gieo mầm triết lý Nhân Đạo, và cơ chế quản lý xung đột lợi ích, tất cả dần hình thành trong tâm trí nàng. Nàng hiểu rằng, Kỷ Nguyên Nhân Gian này, tuy không còn Thiên Đạo áp chế, nhưng lại phải đối mặt với một thử thách cam go hơn: bản tính cố hữu của lòng người. Bình minh dần hé rạng nơi chân trời phía đông, mang theo không chỉ ánh sáng mà còn là gánh nặng trách nhiệm, báo hiệu một ngày mới với những thử thách đang chờ đợi nàng và toàn bộ xã hội loài người.

Sóng ngầm ở An Bình, cũng như những nơi khác, không ngủ yên. Nó tiếp tục cuộn chảy, len lỏi vào từng ngóc ngách của đời sống, gặm nhấm những giá trị mà Kỷ Nguyên Nhân Gian đang cố gắng gầy dựng.

***

Phường Thợ An Bình, buổi sáng muộn, ánh nắng xuyên qua những ô cửa sổ gỗ, nhảy múa trên những phiến đá lát nền đã nhuốm màu thời gian. Tiếng búa rèn chan chát, tiếng cưa gỗ rít lên từng hồi dài, mùi khói than hăng nồng hòa lẫn với hương mạt gỗ đặc trưng, tạo nên một bản giao hưởng lao động từng là biểu tượng của sự cần cù và đoàn kết. Thế nhưng, hôm nay, bản giao hưởng ấy lại mang một âm hưởng lạc điệu, một sự căng thẳng vô hình len lỏi trong từng tiếng động, ít đi những tiếng cười đùa rộn ràng, thay vào đó là những lời xì xào to nhỏ, những cái liếc nhìn dò xét.

Lão Quỷ, người đứng đầu Hội Thợ Thủ Công An Bình, dáng người gầy gò, lưng hơi còng nhưng ánh mắt vẫn tinh anh, ẩn chứa nỗi ưu tư sâu sắc. Bàn tay ông chai sần đầy vết chai sạn, chứng tích của bao năm tháng gắn bó với lửa và kim loại, giờ đây nắm chặt một chiếc búa, nhưng không phải để rèn, mà để tựa vào, quan sát. Ông đứng giữa xưởng rèn, bên cạnh lò lửa vẫn đang cháy hừng hực, nhiệt độ nóng bức không làm ông thấy ấm lòng, mà ngược lại, khiến nỗi lạnh lẽo trong tâm khảm càng thêm rõ rệt. Ông nhìn về phía một người thợ trẻ tên là A Cường, đôi tay thoăn thoắt gọt đẽo một mảnh gỗ, nhưng ánh mắt lại chỉ chăm chú vào công việc của riêng mình, phớt lờ lời nhờ vả của người đồng nghiệp bên cạnh đang vật lộn với một thanh sắt uốn cong quá khó.

"A Cường, đơn hàng này là của cả phường chúng ta. Nếu không hoàn thành kịp, tất cả sẽ chịu phạt," người thợ già hơn, khuôn mặt lấm lem mồ hôi, cố gắng nhắc nhở.

A Cường ngẩng lên, đôi mắt sáng nhưng có phần bướng bỉnh. "Lão Trương, ông cứ lo việc của mình đi. Ta có việc của ta. Kỷ nguyên Nhân Gian này, Tạ tiên sinh đã dạy, mỗi người phải tự chủ, tự phát triển. Ta đang phát triển kỹ năng gọt gỗ của mình. Ông làm không nổi thì cứ nói, đừng viện cớ trách móc người khác."

Lời lẽ của A Cường vang lên không quá lớn, nhưng đủ để Lão Quỷ nghe rõ mồn một. Ông thở dài, một tiếng thở dài nặng nề mang theo biết bao nỗi thất vọng. Cái triết lý "tự chủ, tự phát triển" mà Tạ Trần đã gieo mầm, vốn dĩ là để con người tìm thấy giá trị đích thực của mình, để mỗi cá nhân tự nâng cao bản thân và đóng góp vào cộng đồng, giờ đây lại bị bóp méo thành một tấm bình phong che đậy cho sự ích kỷ và thiếu trách nhiệm. Cái gọi là "không ai có quyền trói buộc ai" đã biến thành sự vô kỷ luật, cái "tự phát triển" lại trở thành sự hờ hững với lợi ích chung.

Lão Quỷ nhớ lại những ngày xưa, khi Thiên Đạo còn tồn tại, tuy có những ràng buộc, nhưng lòng người lại đơn thuần hơn. Khi ấy, một lời hứa, một cái bắt tay đã đủ để tạo nên sự tin tưởng. Người thợ cả, người thợ phụ cùng nhau gò lưng bên lò rèn, không nề hà công sức, bởi họ hiểu rằng thành quả của một người là niềm tự hào của cả phường. Tinh thần tương trợ, tình nghĩa đồng nghiệp là thứ linh khí vô hình, mạnh mẽ hơn bất kỳ linh khí nào của Thiên Đạo, gắn kết họ lại. Giờ đây, linh khí ấy đang mỏng dần, không phải vì Thiên Đạo suy kiệt, mà vì lòng người đang "mất người" theo một cách khác – mất đi sự kết nối, sự thấu cảm, sự sẻ chia.

"Tự do... mà không có trách nhiệm, chẳng khác gì sự hỗn loạn," Lão Quỷ lẩm bẩm, giọng khàn đặc, chỉ đủ cho mình ông nghe thấy. Ông lắc đầu, mái tóc bạc phơ rung rinh theo từng cử động. Ánh mắt ông, dù vẫn tinh anh, nhưng đã chất chứa nỗi thất vọng sâu thẳm. Lão Quỷ quay lưng bước đi, tiếng búa của A Cường vẫn vang lên đều đặn, như một nhát đục vô tình khoét sâu vào trái tim ông. Ông biết, những gì đang diễn ra ở Phường Thợ không chỉ là câu chuyện của riêng A Cường, mà là một căn bệnh đang lan rộng, một vết nứt nhỏ nhưng có thể phá vỡ cả bức tường đồng thuận mà họ đã vất vả xây dựng. Nỗi lo lắng về sự mong manh của "Nhân Đạo" khi đối mặt với bản tính cố hữu của con người cứ lớn dần trong lòng người Lão Quỷ.

Ông bước ra khỏi xưởng chính, đi dọc theo hành lang lát gạch cũ kỹ, qua những phòng làm việc khác. Ở đó, ông lại chứng kiến cảnh tượng tương tự. Hai người thợ mộc đang tranh cãi về việc chia sẻ số gỗ quý vừa mới nhập về. Một người cho rằng mình có quyền ưu tiên vì đã có kinh nghiệm hơn, người kia lại khăng khăng rằng "mọi người đều bình đẳng trong Kỷ Nguyên Nhân Gian," và phải chia đều, bất chấp năng lực sử dụng. Lão Quỷ nghe thấy những cụm từ như "quyền lợi cá nhân," "tự do lựa chọn," "không bị ràng buộc" được sử dụng như những lời biện hộ cho sự tham lam và thiếu tinh thần hợp tác.

Ông dừng lại trước một bức tường, nơi từng treo những quy tắc đạo đức của Phường Thợ, những lời răn dạy về sự trung thực, tinh thần đoàn kết, và chất lượng sản phẩm. Giờ đây, chúng đã phai mờ, nhường chỗ cho những tranh luận vô tận về "cái tôi" và "quyền lợi." Lão Quỷ đưa bàn tay chai sần chạm vào bức tường lạnh lẽo, cảm nhận sự trống rỗng trong lòng. Ông nhớ lại lời Tạ Trần từng nói về "nhân quả" – mọi hành động đều có hệ quả. Và những gì ông đang chứng kiến, chính là hệ quả của một sự hiểu lầm sâu sắc về triết lý "Nhân Đạo." Nếu c��� đà này, cái mà họ gọi là "Kỷ Nguyên Nhân Gian" sẽ chẳng khác gì một bãi chiến trường của những cái tôi ích kỷ, nơi mọi giá trị nhân văn đều bị bóp méo. Ông tự hỏi, liệu có phải chính Tạ Trần đã sai lầm khi gieo mầm những triết lý ấy vào một vùng đất chưa sẵn sàng? Hay là bản thân con người đã quá dễ dàng để vặn vẹo những ý niệm cao đẹp thành những thứ tầm thường, chỉ để phục vụ cho dục vọng của mình? Lão Quỷ chìm sâu vào dòng suy tư, nỗi buồn như một đám mây xám xịt bao phủ lấy tâm hồn ông, khiến những tiếng búa rèn, tiếng cưa gỗ xung quanh ông trở nên xa xăm, vô nghĩa.

***

Mùi giấy cũ, mực và hương trầm thoang thoảng lấp đầy không gian tĩnh lặng của quán sách Tạ Trần. Ánh nắng chiều tà dịu dàng len lỏi qua ô cửa sổ, vẽ nên những vệt sáng vàng trên nền gỗ bóng loáng, làm nổi bật những hàng sách xếp ngay ngắn. Tiếng lật sách khẽ khàng của Tạ Trần, xen lẫn tiếng gió nhẹ lùa qua khe cửa, tạo nên một bản nhạc êm đềm, thanh bình. Tạ Trần, thân hình gầy gò thư sinh, đôi mắt sâu thẳm luôn ánh lên vẻ t��nh táo và suy tư, đang lật dở một cuốn cổ thư đã ngả màu thời gian. Mái tóc đen dài của hắn được buộc gọn gàng bằng một dải lụa đơn giản, càng làm tôn lên vẻ thanh tú, thoát tục.

Thư Đồng Tiểu An, dáng người cũng gầy gò, đôi mắt toát lên vẻ thông minh, ngồi đối diện Tạ Trần. Cậu bé đang cặm cụi làm bài, thỉnh thoảng lại ngước nhìn vị tiên sinh của mình, cố gắng thấu hiểu những câu chữ khó nhằn trên trang giấy. Không gian nơi đây vốn là nơi tụ hội của tri thức và bình yên, một ốc đảo giữa dòng đời vần vũ. Nhưng hôm nay, có thêm một chút ưu tư, một nỗi lo lắng vô hình đang lơ lửng trong không khí.

Tiếng bước chân chậm rãi, đều đặn vang lên từ ngoài cửa. Ông Lão Tiều Phu, dáng người gầy guộc, lưng hơi còng nhưng ánh mắt vẫn tinh anh và nụ cười hiền hậu, bước vào. Trên tay ông vẫn là cây rìu gỗ cũ kỹ, gánh củi trên vai ông đã được đặt xuống bên ngoài. Ông lão cẩn thận đặt cây rìu xuống góc tường, rồi chậm rãi tiến đến bàn trà, nơi Tạ Trần và Tiểu An đang ngồi. Ông khẽ gật đầu chào Tạ Trần, rồi an vị trên chiếc ghế gỗ đơn sơ. Mùi gỗ mục và đất rừng vẫn còn vương vấn trên người ông, mang theo hơi thở của núi rừng, của cuộc đời lao động vất vả.

"Tạ Trần công tử, Tiểu An," Ông Lão Tiều Phu cất giọng chậm rãi, từ tốn, "Lão phu vừa từ chợ về, lại ghé qua Phường Thợ một lát. Có vẻ như An Bình chúng ta đang có những chuyện không vui."

Tạ Trần đặt cuốn sách xuống, khẽ nhấp một ngụm trà nóng, ánh mắt nhìn thẳng vào ông lão, như đã đoán trước được điều ông muốn nói. "Lão trượng có điều gì muốn chia sẻ chăng?"

Ông Lão Tiều Phu thở dài, mái râu bạc phơ khẽ rung rinh. "Chẳng là, ở Phường Thợ, cái sự 'tự chủ', cái 'tự do' mà Tạ Trần công tử từng nói, giờ đây lại bị bọn trẻ biến tướng thành thứ ích kỷ vô độ. Lão Quỷ đáng thương, cả đời gắn bó với nghề, giờ đây phải chứng kiến những người thợ trẻ, những hậu bối của mình, chỉ chăm chăm vào lợi ích riêng, bỏ mặc công việc chung. Họ nói rằng 'Kỷ Nguyên Nhân Gian là để mỗi người tự phát triển, không ai có quyền trói buộc ai'. Lão phu nghe mà lòng nặng trĩu. Chẳng lẽ Nhân Đạo lại là con đường dẫn đến sự ích kỷ sao, Tạ Trần?"

Tiểu An, nghe những lời của Ông Lão Tiều Phu, đôi mắt to tròn ánh lên vẻ bối rối. Cậu bé đã được học về "Nhân Đạo," về sự tự do và trách nhiệm, nhưng những gì ông lão kể lại dường như hoàn toàn đối lập với những gì cậu được dạy. Cậu liền ghi chép lại những lời của ông lão vào sổ tay, vừa viết vừa suy ngẫm.

Tạ Trần không trả lời ngay. Hắn lặng lẽ nhấp thêm một ngụm trà, hơi nóng của trà lan tỏa trong vòm miệng, làm dịu đi chút ưu tư trong lòng. Ánh mắt hắn nhìn xa xăm, xuyên qua khung cửa sổ, ra ngoài phố phường đang dần chìm vào ánh hoàng hôn. Những lời của Ông Lão Tiều Phu không nằm ngoài dự liệu của hắn. Hắn đã thấy, đã cảm nhận được những làn sóng ngầm này từ lâu, từ những câu chuyện nhỏ nhặt nhất, từ những ánh mắt toan tính lướt qua cửa quán sách của mình.

"Lão trượng, Nhân Đạo không phải là một con đường cố định, một lối mòn đã được định sẵn để con người bước đi mà không cần suy nghĩ," Tạ Trần cất giọng trầm tĩnh, điềm đạm. "Nhân Đạo, theo ta, nó giống như một dòng sông vậy. Dòng chảy ấy có thể trong lành, cuộn xiết mang theo phù sa bồi đắp cho vạn vật, cũng có thể vẩn đục, ô nhiễm bởi rác rưởi và cặn bã, tùy thuộc vào những gì chúng ta đổ vào nó, vào cách chúng ta đối đãi với nó."

Hắn ngừng một lát, ánh mắt trở lại nhìn Ông Lão Tiều Phu, rồi liếc qua Tiểu An, người đang chăm chú ghi chép. "Con người, khi có được tự do, thường dễ lầm tưởng rằng tự do là không giới hạn. Họ quên mất rằng, tự do đích thực phải đi đôi với trách nhiệm. Trách nhiệm với bản thân, với cộng đồng, và với cả dòng chảy của nhân gian này. Cái gọi là 'tự phát triển' mà không gắn liền với sự cống hiến, với sự hợp tác, thì đó chỉ là sự bành trướng của cái tôi ích kỷ, là một vũng nước tù đọng, chứ không phải dòng sông."

Ông Lão Tiều Phu gật gù, ánh mắt sáng lên vẻ thấu hiểu. "Vậy ra, vấn đề không phải ở Nhân Đạo, mà ở cách lòng người hiểu và thực hành Nhân Đạo. Lão phu cứ nghĩ rằng, khi Thiên Đạo đã không còn, con người sẽ tự tìm thấy sự trong sáng trong tâm hồn. Ai ngờ..."

"Thiên Đạo sụp đổ chỉ là xóa bỏ đi một xiềng xích vật chất, một hệ thống quy tắc cứng nhắc được áp đặt từ bên ngoài," Tạ Trần tiếp lời, giọng điệu vẫn bình thản nhưng chứa đựng sự sâu sắc. "Nó không có nghĩa là xóa bỏ đi xiềng xích trong tâm hồn con người, những chấp niệm về lợi ích, về quyền lực, về cái tôi. Thậm chí, khi không còn sự ràng buộc từ bên ngoài, những chấp niệm ấy lại có cơ hội bành trướng mạnh mẽ hơn. Cái gọi là 'mất người' trong thời đại Thiên Đạo còn tồn tại, là sự đánh mất cảm xúc vì tu luyện. Còn cái 'mất người' trong Kỷ Nguyên Nhân Gian này, lại là sự đánh mất nhân tính vì sự ích kỷ, vì sự mù quáng trong việc theo đuổi cái gọi là 'tự do' mà quên đi giá trị của sự 'sống' một cách trọn vẹn, chân thực, và có ý nghĩa."

Hắn nhấp thêm một ngụm trà, cảm nhận vị đắng chát lan tỏa trên đầu lưỡi, như vị đắng của những gì đang diễn ra trong lòng người. "Một kỷ nguyên mới không có nghĩa là không có thử thách. Thách thức lớn nhất, hóa ra, lại đến từ chính bản tính con người, từ sự thiếu trưởng thành của một xã hội vừa thoát khỏi xiềng xích. 'Nhân Đạo' không phải là một giải pháp hoàn hảo hay một trạng thái tĩnh tại, mà là một quá trình học hỏi, tự vấn và thích nghi không ngừng của toàn xã hội. Mỗi cá nhân phải tự là người lái đò trên dòng sông đó, và mỗi lựa chọn, mỗi hành động của họ, sẽ quyết định dòng sông ấy sẽ trong hay đục."

Tiểu An đã ngừng ghi chép, đôi mắt cậu bé mở to, nhìn Tạ Trần với vẻ ngưỡng mộ và suy tư sâu sắc. Cậu bé cảm thấy như mình vừa được khai sáng, không phải bằng những lời răn dạy khô khan, mà bằng một hình ảnh ẩn dụ đầy sức mạnh. Tạ Trần gieo mầm suy tư, không phải bằng cách ra lệnh, mà bằng cách gợi mở. Hắn biết, những vấn đề nhỏ lẻ trong cộng đồng thợ thủ công chỉ là triệu chứng của một vấn đề lớn hơn về đạo đức và định hướng trong Kỷ Nguyên Nhân Gian, đòi hỏi sự suy ngẫm sâu sắc hơn về bản chất của "Nhân Đạo." Và hắn, vẫn sẽ là ngọn hải đăng triết lý, giúp mọi người tìm ra con đường đúng đắn thông qua những câu hỏi và suy ngẫm gián tiếp.

***

Hoàng hôn buông xuống, nhuộm đỏ cả một khoảng trời, đổ thứ ánh sáng vàng cam lên mặt sông Vọng Giang, khiến dòng nước lấp lánh như dát vàng. Gió nhẹ thổi qua, mang theo hơi mát từ mặt sông, cùng mùi nước, mùi hoa cỏ dại ven bờ, tạo nên một bầu không khí yên bình, thư thái đến lạ. Quán Trà Vọng Giang, với kiến trúc gỗ đơn giản và ban công hướng ra sông, là một điểm đến lý tưởng để thưởng trà và ngắm cảnh. Những chiếc bàn ghế mộc mạc được kê gọn gàng, đón những vị khách muốn tìm chút bình yên sau một ngày làm việc.

Tuy nhiên, trong một góc khuất của quán, hai Thương Nhân Thám Tử của Mộc Lan lại không hề thư thái. Họ ăn vận giản dị, trà trộn vào dân chúng, cố gắng không gây chú ý. Một người có khuôn mặt sắc bén, ánh mắt luôn quét qua mọi ngóc ngách, người còn lại có vẻ trầm tĩnh hơn, tay không ngừng ghi chép vào cuốn sổ da nhỏ. Họ giả vờ thưởng thức trà, nhấp từng ngụm chậm rãi, nhưng đôi tai l��i dỏng lên, thu thập từng câu chuyện, từng lời than phiền của những người xung quanh.

"Nghe nói cái tiệm rèn của lão Quỷ ấy, dạo này làm ăn chểnh mảng lắm," một người thợ mộc ngồi bàn bên cạnh xì xào với bạn đồng hành, giọng điệu đầy vẻ khinh thường. "Hàng hóa làm ra thì chất lượng kém, giao hàng thì trễ hẹn. Mấy đứa thợ trẻ toàn viện cớ 'tự do cá nhân', 'không muốn bị ràng buộc' để làm việc tùy hứng."

Người bạn kia gật gù, nhấp một ngụm trà. "Đúng vậy! Cái bàn ta đặt của chúng nó, đến giờ vẫn chưa thấy đâu. Bảo là 'tự mình sáng tạo', 'không muốn theo khuôn mẫu'. Ta nói, sáng tạo cái gì mà cái chân bàn thì xiêu vẹo, cái mặt bàn thì gồ ghề! Mà cái giá thì cứ đòi bằng hàng tốt!"

"Kỷ nguyên Nhân Gian này, ai cũng muốn tự do, tự chủ, nhưng lại quên mất cái đạo lý cơ bản của làm người là phải có trách nhiệm," một người bán hàng rong chen vào câu chuyện, giọng đầy vẻ bất mãn. "Cái triết lý 'Nhân Đạo' ấy, ta thấy có khi lại làm hỏng người ta đi ấy chứ. Ai cũng chỉ nghĩ cho mình, cho cái lợi ích nh��� nhoi của mình. Chẳng còn ai nghĩ đến chữ 'tín', chữ 'tâm' nữa."

Hai Thương Nhân Thám Tử trao đổi ánh mắt. Người có khuôn mặt sắc bén khẽ gật đầu, ra hiệu cho người kia ghi chép. Ngòi bút của thám tử trầm tĩnh lướt trên trang giấy, từng chữ viết nắn nót, cẩn thận. Anh ta ghi lại những lời than phiền về chất lượng sản phẩm giảm sút, về sự thiếu trách nhiệm của thợ thủ công, và đặc biệt là những hiểu lầm phổ biến về "Nhân Đạo" đang lan truyền trong dân chúng.

"Sao lại phải làm tốt hơn người khác? Miễn là mình đủ sống, đó chẳng phải là 'Nhân Đạo' sao?" Một người thợ khác, có vẻ là thợ rèn, ngồi ở bàn gần đó, lớn tiếng nói với bạn bè. "Tạ tiên sinh dạy rằng mỗi người đều có giá trị riêng, không cần phải so sánh. Vậy nên, ta làm việc theo sức mình, đủ ăn đủ mặc là được. Ai muốn làm nhiều, làm tốt hơn thì cứ làm, ta không ép buộc."

Nghe câu nói đó, thám tử trầm tĩnh khẽ nhíu mày. "Tư lợi và Nhân Đạo... một sự bóp méo nguy hiểm," anh ta lẩm bẩm đủ nghe cho bạn mình. "Họ đã biến 'mỗi người đều có giá trị riêng' thành 'mỗi người chỉ cần lo cho giá trị của riêng mình'." Anh ta tiếp tục ghi chép, cảm nhận cái không khí của sự buông thả, của một thứ "tự do" vô trách nhiệm đang dần xâm chiếm lòng người.

Trong ánh hoàng hôn, những ánh đèn lồng bắt đầu được thắp sáng ở An Bình, hắt lên những vệt sáng lung linh trên mặt sông. Tuy nhiên, ánh sáng ấy không đủ để xua đi bóng tối của sự nghi kỵ và ích kỷ đang dần bao phủ thị trấn. Hai thám tử biết rằng, những gì họ đang ghi nhận không chỉ là những câu chuyện vặt vãnh, mà là những triệu chứng rõ ràng của một căn bệnh lớn hơn, một làn sóng ngầm của bản tính con người đang trỗi dậy mạnh mẽ khi không còn Thiên Đạo để áp đặt trật tự. Báo cáo của họ sẽ cho thấy bức tranh toàn cảnh về những thách thức này, có thể dẫn đến những hành động cụ thể từ phía các nhà lãnh đạo mới như Mộc Lan.

Họ tiếp tục quan sát, tiếp tục lắng nghe, cảm nhận rõ rệt sự mong manh của "Nhân Đạo" khi phải đối mặt với thực tế phức tạp của lòng người. Kỷ Nguyên Nhân Gian, một kỷ nguyên không còn tiên, nhưng vẫn đầy rẫy những phức tạp. Cuộc sống bình thường là một hành trình dài, không ngừng nghỉ của sự học hỏi và thích nghi. Mặc dù Thiên Đạo sụp đổ, vũ trụ vẫn còn đó những bí ẩn chưa được khám phá, và đặc biệt là bí ẩn về bản chất con người, về cách con người sẽ tự định nghĩa và sống với "Nhân Đạo" của chính mình.

Bản truyện chính thức do Long thiếu sáng tác, độc quyền trên truyen.free.