Ánh nến leo lét trong quán sách, thắp lên bởi Tiểu An, càng làm tăng thêm vẻ u tịch. Tạ Trần mở mắt, ánh mắt anh vẫn trầm tĩnh, nhưng sâu thẳm trong đó là một sự trăn trở không ngừng. Anh biết, đây chỉ là khởi đầu. Vụ ẩu đả nhỏ trên phố, dù đã được dẹp yên, nhưng nó như một vết nứt đầu tiên, báo hiệu rằng hành trình xây dựng "Nhân Đạo" sẽ không hề dễ dàng, mà sẽ là một cuộc đấu tranh không ngừng nghỉ với bản tính cố hữu của con người, với những cách hiểu sai lệch, những lợi ích cá nhân, và cả những "chấp niệm" về một thế giới lý tưởng mà anh đã cố gắng phá bỏ.

Sự kiện này báo hiệu rằng Tạ Trần sẽ phải tìm cách sâu sắc hơn để củng cố triết lý của mình, không chỉ bằng văn chương mà có thể bằng hành động hoặc sự hướng d��n trực tiếp hơn. Anh không thể mãi là một người thầy vô danh, chỉ lặng lẽ truyền bá tư tưởng. Sẽ có lúc, anh phải đứng ra, đối mặt với những xung đột, những hiểu lầm, và dùng chính hành động của mình để minh chứng cho cái "đạo" của sự cân bằng, của cuộc sống bình thường. Sự rạn nứt trong cộng đồng về "Nhân Đạo" cũng có thể bị các thế lực khác, như những tu sĩ vẫn cố chấp với Thiên Đạo cũ hoặc những kẻ muốn lợi dụng sự hỗn loạn để trục lợi, lợi dụng để gây thêm chia rẽ, phá hoại nền móng của kỷ nguyên mới.

Ông Lão Tiều Phu nhìn Tạ Trần, vẻ mặt hiền hậu nhưng đầy lo lắng. "Sự học hỏi và thích nghi," ông lão khẽ nói, như nhắc nhở Tạ Trần về những lời anh đã viết, "đó là con đường dài của cuộc sống bình thường. Thiên Đạo sụp đổ, vũ trụ vẫn còn đó những bí ẩn chưa được khám phá. Và nhân tâm, mãi mãi là một vực sâu không đáy cần được soi rọi."

Tạ Trần khẽ gật đầu. Anh biết, mình không thể kiểm soát hoàn toàn cách tư tưởng được tiếp nhận. Anh không thể ép buộc nhân gian phải hiểu "Nhân Đạo" theo cách anh muốn. Nhưng anh có thể tiếp tục hành trình của mình, tiếp tục là điểm neo nhân quả, tiếp tục sống trọn vẹn với những giá trị mà anh tin tưởng, và có lẽ, chính bằng cách đó, anh sẽ dần dần thắp sáng con đường cho những người khác. Cuộc sống bình thường, hóa ra, lại là một hành trình dài, không ngừng nghỉ của sự học hỏi và thích nghi. Và những thách thức như hôm nay, dù đau lòng, cũng là một phần tất yếu của hành trình ấy. Anh nhắm mắt lại, trong bóng tối mờ ảo của quán sách, chuẩn bị cho những bước đi tiếp theo trên con đường định hình kỷ nguyên Nhân Gian.

***

Sáng sớm hôm sau, những tia nắng đầu tiên của một ngày mới rọi qua khung cửa sổ quán sách An Bình, vẽ lên nền đất những vệt sáng vàng nhạt. Không khí se lạnh của buổi sớm vẫn còn vương vấn, mang theo chút ẩm ướt của sương đêm, nhưng đã được xua tan dần bởi hơi ấm từ bếp lửa mà Tiểu An vừa nhóm lên để đun nước pha trà. Quán sách vẫn tĩnh lặng như mọi khi, chỉ có tiếng gió khẽ lùa qua khe cửa, tạo nên một âm thanh xào xạc mơ hồ như những trang sách cũ đang thì thầm. Bụi li ti trong không khí nhảy múa trong ánh nắng, tạo nên một cảnh tượng huyền ảo, quen thuộc.

Tạ Trần ngồi sau quầy sách, thân hình gầy gò của anh ẩn mình trong chiếc áo vải bố đã sờn cũ, màu sắc nhã nhặn. Làn da trắng nhợt của anh càng làm nổi bật đôi mắt sâu thẳm, luôn ánh lên vẻ tỉnh táo và suy tư. Tay anh cầm một cuốn cổ thư mang tên 'Vô Vi Chi Đạo', những trang giấy đã ngả màu ố vàng vì thời gian, nhưng ánh mắt anh lại nhìn xa xăm ra ngoài cửa sổ, xuyên qua màn sương mỏng còn vương trên những mái nhà. Anh không thực sự đọc, mà đang chìm đắm trong những dòng suy tưởng vô tận về sự phức tạp của nhân tâm, về những hạt mầm mâu thuẫn đã nảy nở ngay cả trong cái tên 'Nhân Đạo' đầy cao cả.

Đối diện anh, Ông Lão Tiều Phu nhấp một ngụm trà sen nóng hổi, hơi ấm lan tỏa trong lòng bàn tay gầy guộc. Ông lão râu tóc bạc phơ, quần áo tiều phu đơn giản nhưng sạch sẽ, toát lên vẻ khôn ngoan của một người từng trải. Ánh mắt tinh anh của ông dõi theo Tạ Trần, thấu hiểu những trăn trở của người thư sinh trẻ tuổi. Ông lão đặt chén trà xuống, khẽ thở dài, tiếng thở dài nhẹ tựa gió thoảng nhưng lại chứa đựng bao nhiêu ưu tư.

"Chuyện hôm qua... e rằng không dễ dàng dẹp yên," Ông Lão Tiều Phu cất tiếng, giọng nói chậm rãi, từ tốn, phá vỡ sự im lặng của buổi sớm. "Cái sự tranh chấp về đạo lý, nó ăn sâu vào bản chất con người hơn là chúng ta tưởng."

Tạ Trần khẽ day thái dương, đặt cuốn sách 'Vô Vi Chi Đạo' xuống bàn. "Nhân tâm vốn phức tạp, nhất là khi không còn một 'Thiên Đạo' để nương tựa," anh nói, giọng trầm ấm nhưng ẩn chứa một chút mệt mỏi. "Họ đang tự tìm kiếm đạo của mình, nhưng lại dễ lạc lối. Mỗi người đều muốn tìm một lời giải đáp cho sự tồn tại của mình, một ý nghĩa cho cuộc sống, và khi cái khung cũ sụp đổ, họ sẽ tự tạo ra những khung mới, dựa trên cái tôi, cái chấp niệm của họ." Anh nhấp một ngụm trà sen, vị đắng chát lan tỏa đầu lưỡi, như chính những gì anh đang cảm nhận về hiện thực. "Cái gọi là 'Nhân Đạo', một khi đã được sinh ra, không còn thuộc về một ngư��i nào cả. Nó là dòng chảy của tư tưởng, mà dòng chảy thì có khi êm đềm, có khi lại cuộn sóng dữ dội."

Từ phía kệ sách, Thư Đồng Tiểu An, dáng người gầy gò, đôi mắt toát lên vẻ thông minh, khẽ quay lại. Cậu bé mặc chiếc áo vải thô cũ, tay vẫn đang cẩn thận lau bụi trên từng cuốn sách. Ánh mắt cậu thỉnh thoảng liếc nhìn Tạ Trần với vẻ lo lắng, nỗi day dứt từ vụ ẩu đả hôm qua vẫn còn hiện rõ trên khuôn mặt non nớt. "Tiên sinh, vậy chúng ta phải làm gì?" Tiểu An hỏi, giọng nói nhỏ nhẹ, chứa đựng sự bối rối và mong muốn được chỉ dẫn. "Nếu cứ để họ tự diễn giải, tự tranh cãi, thì An Bình Thị sẽ không còn bình yên nữa."

Tạ Trần nhìn Tiểu An, rồi lại quay sang Ông Lão Tiều Phu. Ánh mắt anh như xoáy sâu vào không gian, tìm kiếm một lời giải đáp, một con đường giữa muôn vàn khúc mắc. "Không phải chúng ta phải làm gì để ngăn cản họ tranh cãi, Tiểu An," Tạ Trần nhẹ nhàng nói. "Mà là chúng ta phải làm gì để họ hiểu rằng, sự tranh cãi không phải là mục đích của 'Nhân Đạo'. 'Nhân Đạo' là sự dung hòa, sự thấu hiểu, chứ không phải là sự áp đặt hay loại trừ." Anh đưa tay vuốt nhẹ lên bìa cuốn 'Vô Vi Chi Đạo', tựa như đang tìm kiếm câu trả lời trong những triết lý cổ xưa. "Khi Thiên Đạo suy yếu, không còn một quy tắc tối thượng nào để ràng buộc nhân gian, thì con người phải học cách tự định hình quy tắc cho chính mình. Và đó là một quá trình gian nan, đầy rẫy những vấp ngã. Cái gọi là 'hòa bình', 'bình yên', không phải là sự vắng mặt của xung đột, mà là khả năng hóa giải xung đột bằng sự thấu hiểu và lòng trắc ẩn."

Ông Lão Tiều Phu gật đầu, đặt chén trà xuống bàn. "Chính xác. Con người ta, ai cũng muốn mình là người đúng. Cái 'tôi' của mỗi người giống như một bức tường thành, càng kiên cố, càng khó mà thấu hiểu được người khác. Đặc biệt là khi họ tin rằng mình đang chiến đấu vì một 'chân lý' nào đó, thì sự cố chấp lại càng lớn." Ông lão nhíu mày. "Nhưng nếu cứ để mặc, thì cái tường thành ấy sẽ chia cắt nhân gian, biến thị trấn này thành những mảnh vỡ nhỏ, chống đối lẫn nhau. Đến lúc đó, Thiên Đạo chưa sụp đổ hoàn toàn, thì Nhân Đạo đã tự hủy diệt rồi."

Tạ Trần khẽ nhắm mắt, một làn gió nhẹ từ ngoài cửa thổi vào, mang theo mùi hương của cây cỏ buổi sớm, xen lẫn mùi giấy cũ và mực đặc trưng của quán sách. Anh hít một hơi thật sâu, cảm nhận sự giao thoa giữa thiên nhiên và tri thức. "Cái khó của 'Nhân Đạo' chính là nó không có một hình tướng cụ thể, không có một pháp môn tu luyện rõ ràng. Nó là một trạng thái, một cách sống, một sự thấu hiểu sâu sắc về bản chất con người," Tạ Trần mở mắt, ánh nhìn tĩnh lặng như mặt hồ không gợn sóng. "Nó không phải là một bộ luật để mọi người tuân theo, mà là một ngọn đèn để mọi người tự thắp sáng trong tâm hồn mình. Nhưng thắp sáng một ngọn đèn trong vô số tâm hồn, mỗi tâm hồn lại có những góc khuất, những chấp niệm riêng, thì quả là một thử thách lớn lao."

Tiểu An cúi gằm mặt, lòng vẫn nặng trĩu. "Vậy thì... có phải con đã làm sai khi lan truyền bài luận của tiên sinh không? Có phải là con đã vô tình khơi dậy những mâu thuẫn này?" Giọng cậu bé run run, ánh mắt đỏ hoe, tràn ng���p cảm giác tội lỗi.

Ông Lão Tiều Phu đặt tay lên vai Tiểu An, vỗ nhẹ an ủi. "Không phải lỗi của con đâu, Tiểu An. Con đã làm rất tốt rồi. Cái đạo lý, khi vào lòng người, sẽ nhuốm màu bản ngã, đó là điều tất yếu. Con chỉ là người gieo hạt, còn cây có mọc thẳng hay cong, phụ thuộc vào đất đai, thời tiết, và cả cách người ta chăm sóc nó nữa." Ông quay sang nhìn Tạ Trần, ánh mắt đầy suy tư. "Cái đạo lý, khi vào lòng người, sẽ nhuốm màu bản ngã. Đây là bài học lớn, Tạ Trần à. Con người ta, ai cũng có một cái 'tôi' riêng, một cái 'chấp niệm' riêng. Dù đạo lý có cao siêu đến mấy, khi được truyền bá, nó sẽ bị cắt xén, bóp méo qua lăng kính của bản ngã đó. Mỗi người sẽ thấy một 'Nhân Đạo' riêng, phù hợp với lợi ích, với quan điểm của họ." Giọng ông lão chậm rãi, từ tốn, nhưng lại ẩn chứa một sự minh triết sâu sắc, một sự thấu hiểu sâu sắc về dòng chảy vô thường của nhân thế.

Tạ Trần thở dài, một tiếng thở dài nặng nề, như trút đi bao nhiêu ưu tư chất chứa trong lòng. "Ta đã đánh giá thấp sự phức tạp của nhân tâm," anh nói, giọng nói trầm ấm nhưng lại mang theo một chút thất vọng và chua chát. "Một cuốn sách không thể thay đổi tất cả. Ta đã nghĩ, chỉ cần khơi mở một con đường, một triết lý đúng đắn, thì nhân gian sẽ tự tìm thấy lối đi. Nhưng ta quên mất, mỗi người một con đường, một tâm niệm, và cái 'đúng đắn' trong mắt người này, chưa chắc đã là 'đúng đắn' trong mắt người khác. Cái 'đúng' và 'sai' chỉ là những khái niệm tương đối, được định hình bởi hoàn cảnh và cái 'chấp niệm' của mỗi cá nhân."

Ánh nắng buổi sáng dần dần trở nên gay gắt hơn, xuyên qua cửa sổ, làm sáng bừng không gian quán sách. Tạ Trần vẫn trầm ngâm, ánh mắt dõi theo những hạt bụi li ti nhảy múa trong không khí. Anh cảm thấy một sự mệt mỏi vô hình, không phải từ thể xác, mà từ tâm trí, từ gánh nặng của trách nhiệm vô hình mà anh đang gánh vác. Anh không muốn trở thành một vị cứu tinh, không muốn trở thành một lãnh tụ, nhưng những lời nói, những triết lý của anh lại đang định hình một kỷ nguyên mới, và anh không thể hoàn toàn rũ bỏ trách nhiệm với những hệ quả của nó. Anh là một phàm nhân, muốn sống một đời bình thường, nhưng nhân quả lại đẩy anh vào trung tâm của mọi biến động. Đó là một nghịch lý đau lòng. Ông Lão Tiều Phu nhìn Tạ Trần, thấu hiểu. Ông biết, gánh nặng của người thức tỉnh không bao giờ là nhẹ nhàng. Cuộc sống bình thường mà Tạ Trần khao khát, hóa ra, lại là một hành trình không ngừng nghỉ của sự học hỏi và thích nghi, một hành trình để thấu hiểu và hóa giải những mâu thuẫn nội tại của chính nhân loại.

***

Thời gian trôi qua êm đềm trong sự tĩnh lặng của quán sách, cho đến khi những tia nắng đã lên cao, rọi thẳng vào trung tâm căn phòng, báo hiệu đã đến giữa trưa. Không khí trong quán sách đã ấm hơn, xua đi cái se lạnh ban sáng. Mùi giấy cũ và mực vẫn thoang thoảng, hòa quyện với mùi trà sen dịu nhẹ, tạo nên một không gian vừa an yên vừa thâm trầm. Bỗng, cánh cửa gỗ cũ kỹ của quán sách khẽ cọt kẹt mở ra, phá vỡ sự yên tĩnh đang bao trùm.

Một bóng người vội vã bước vào, mang theo một luồng gió lạnh và mùi mồ hôi thoang thoảng cùng với bụi đường, đối lập hoàn toàn với bầu không khí thanh tịnh bên trong. Đó là Thị Trưởng Thành, người đứng đầu Thị Trấn An Bình. Ông ta có dáng người béo tốt, mặc trên mình bộ quan phục sang trọng nhưng lại có vẻ hơi xộc xệch, như thể ông vừa trải qua một cuộc hành trình gấp gáp hoặc một đêm không ngủ. Khuôn mặt phúc hậu thường ngày của ông giờ đây hốc hác, nhợt nhạt, đôi mắt thâm quầng và ánh lên vẻ lo âu tột độ. Bước chân của ông dồn dập, gấp gáp, hoàn toàn không còn sự điềm tĩnh và uy nghi thường thấy của một vị quan chức.

Thị Trưởng Thành vừa bước vào đã cúi chào Tạ Trần và Ông Lão Tiều Phu, động tác vội vàng mà vẫn cố giữ chút lễ nghĩa. "Tạ huynh, Ông Lão Tiều Phu, xin phép đường đột!" Ông nói, giọng nói nặng trĩu và khản đặc, như thể ông đã nói quá nhiều hoặc đã phải kìm nén quá lâu. "Tình hình ở thành thực sự đang rối loạn! Ta... ta không biết phải làm sao nữa!"

Tạ Trần khẽ gật đầu, ánh mắt tĩnh lặng vẫn không một chút xao động. "Xin mời Thị Trưởng ngồi. Tiểu An, pha thêm trà cho Thị Trưởng."

Thị Trưởng Thành thở phào nhẹ nhõm, như trút được gánh nặng vô hình khi được mời ngồi. Ông lảo đảo ngồi xuống chiếc ghế đối diện Tạ Trần, cơ thể nặng nề đổ phịch xuống. Tiểu An nhanh nhẹn mang đến một chén trà sen nóng hổi, hơi ấm của chén trà dường như cũng không đủ để xua đi vẻ mệt mỏi và lo lắng trên khuôn mặt ông.

"Tạ huynh," Thị Trưởng Thành bắt đầu, giọng run run, "những bài luận về Nhân Đạo của huynh, ban đầu thì thực sự hữu ích, nó đã khơi thông tư tưởng, giúp nhân dân hiểu ra rằng không cần dựa dẫm vào Thiên Đạo mục nát. Nhưng giờ đây, mọi chuyện lại đi theo một chiều hướng khác hẳn. Mỗi người lại tự diễn giải Nhân Đạo một kiểu, tranh cãi không ngừng, thậm chí còn ẩu đả. Ngài có biết không, hôm qua tại Phố Thương Mại Kim Long, chỉ vì một lời nói trái ý, hai nhóm người đã lao vào nhau, đánh đấm túi bụi. Ta và các thủ vệ phải rất khó khăn mới vãn hồi được trật tự. Nhưng đó không phải là lần đầu, và ta sợ... đó cũng sẽ không phải là lần cuối."

Ông lão Tiều Phu khẽ nhíu mày, ánh mắt đầy lo lắng. "Vậy là cái 'chấp niệm' của mỗi người đã biến 'Nhân Đạo' thành một công cụ để tranh giành, để khẳng định cái tôi, thay vì để thấu hiểu và dung hòa."

Thị Trưởng Thành gật đầu lia lịa, vẻ mặt đầy bất lực. "Chính xác là như vậy! Một nhóm thì cho rằng 'Nhân Đạo' là sự tự do tuyệt đối, không ai có quyền can thiệp vào cuộc sống của họ, dù hành động đó có gây ảnh hưởng đến người khác. Họ nói 'mỗi người một đạo, ai cũng có quyền sống theo cách mình muốn'. Còn một nhóm khác lại nhấn mạnh sự hy sinh cá nhân vì cộng đồng, cho rằng 'Nhân Đạo' là phải đặt lợi ích tập thể lên trên hết, thậm chí phải ép buộc những người khác tuân theo. Họ nói 'nếu không có sự hy sinh, thì làm sao có sự bình yên chung?' Cả hai phe đều tự cho mình là đúng, đều nói rằng họ đang hành động vì 'Nhân Đạo' mà Tạ huynh đã viết. Họ tranh cãi nhau không ngừng, từ quán trà đến chợ búa, từ đầu làng đến cuối phố. Mọi lời nói, mọi hành động nhỏ nhặt đều có thể châm ngòi cho một cuộc tranh cãi, thậm chí là ẩu đả. Ta đã cố gắng hòa giải, đã cố gắng dùng lý lẽ, nhưng vô ích. Họ không lắng nghe nhau, họ chỉ muốn đối phương phải chấp nhận quan điểm của mình."

Thị Trưởng Thành thở dài thườn thượt, đôi vai trĩu nặng. "Ta sợ nếu cứ thế này, Thị Trấn An Bình sẽ không còn bình yên nữa! Cái sự bình yên mà chúng ta đã cố gắng giữ gìn bấy lâu nay, cái sự hòa thuận mà Tạ huynh đã vun đắp qua từng trang sách, đang dần bị xé toạc bởi chính những người tin vào 'Nhân Đạo'." Ông ta nhìn Tạ Trần với ánh m���t cầu khẩn, như thể Tạ Trần là hy vọng cuối cùng của ông. "Huynh là người đã khơi nguồn cho tư tưởng này. Xin huynh, hãy cho ta một lời khuyên. Làm sao ta có thể vãn hồi trật tự, làm sao ta có thể khiến họ lắng nghe nhau, thấu hiểu nhau, khi mà mỗi người đều cố chấp với cái 'Nhân Đạo' của riêng mình?"

Tạ Trần lắng nghe với đôi mắt sâu thẳm, không ngắt lời. Anh im lặng một lúc lâu, ánh mắt lướt qua những kệ sách đầy ắp tri thức, rồi dừng lại ở khuôn mặt lo lắng của Thị Trưởng Thành. Anh cảm nhận được sự bất lực, sợ hãi trong lời nói của vị thị trưởng. Khi Thiên Đạo còn thịnh, mọi thứ đều có quy tắc, có pháp luật rõ ràng, có một quyền lực tối thượng để răn đe. Nhưng giờ đây, khi Thiên Đạo suy yếu, cái gọi là 'pháp luật' và 'quy tắc' cũng trở nên lỏng lẻo, và con người phải tự tìm kiếm điểm tựa cho mình. Đó là lúc những bản năng cố hữu, những cái 'tôi' và 'chấp niệm' trỗi dậy mạnh mẽ nhất.

Tiểu An lặng lẽ rót thêm trà cho Thị Trưởng Thành, ánh mắt cậu bé cũng đầy lo lắng. Cậu hiểu rằng, những gì Thị Trưởng Thành đang nói chính là hậu quả trực tiếp của những gì cậu đã làm – sao chép và phân phát các bài luận của Tạ Trần. Dù biết rằng mình chỉ là người truyền tải, nhưng lòng cậu vẫn không khỏi trĩu nặng bởi cảm giác trách nhiệm. Ông Lão Tiều Phu cũng trầm ngâm, ánh mắt ông nhìn Thị Trưởng Thành đầy thương cảm. Ông biết rằng, gánh nặng của việc quản lý nhân gian trong một kỷ nguyên biến động như thế này là điều không hề dễ dàng. Những triết lý cao siêu đến mấy, khi được đưa vào thực tế, đều phải đối mặt với sự phức tạp của nhân tâm.

Tạ Trần vẫn im lặng, ngón tay khẽ gõ nhẹ lên bìa cuốn 'Vô Vi Chi Đạo'. Anh không chỉ nghe những lời Thị Trưởng Thành nói, mà anh còn cảm nhận được những dòng nhân quả đang cuộn chảy, những chấp niệm đang giao tranh trong tâm trí của những người dân ở ngoài kia. Anh biết, việc đưa ra một giải pháp tức thì, một mệnh lệnh hành chính, sẽ không thể giải quyết được gốc rễ của vấn đề. Vấn đề nằm ở nhân tâm, và chỉ có thể giải quyết bằng cách thấu hiểu và chuyển hóa nhân tâm. Anh hít một hơi sâu, chuẩn bị cho những lời khuyên mà anh biết, sẽ không hề dễ dàng để thực hiện. Nó đòi hỏi sự kiên nhẫn, sự thấu hiểu, và một niềm tin vững chắc vào bản chất thiện lương của con người, dù nó đang bị che mờ bởi những chấp niệm và hiểu lầm.

***

Nắng đã dịu dần, những tia sáng cuối cùng của buổi chiều tà bắt đầu chếch nghiêng, rọi vào quán sách một thứ ánh sáng vàng cam ấm áp nhưng cũng phảng phất vẻ u hoài. Gió thổi nhẹ qua khung cửa sổ, mang theo mùi hương thanh khiết của cỏ cây sau một ngày nắng, làm dịu đi không khí căng thẳng trong quán. Tiểu An, với sự tỉ mỉ vốn có, đã lặng lẽ pha thêm một ấm trà sen mới, hương thơm dìu dịu lan tỏa khắp căn phòng, xoa dịu phần nào nỗi lo lắng đang bao trùm.

Thị Trưởng Thành vẫn ngồi đó, đôi mắt đầy vẻ mong đợi nhìn Tạ Trần. Sau một hồi trầm ngâm, Tạ Trần khẽ nâng chén trà lên, nhấp một ngụm nhỏ, rồi đặt xuống. Ánh mắt anh vẫn tĩnh lặng như mặt hồ sâu thẳm, nhưng sâu trong đó đã ánh lên một tia sáng của sự thấu hiểu.

"Thị Trưởng," Tạ Trần cất tiếng, giọng nói trầm ấm, điềm tĩnh, như dòng suối chảy qua khe đá, "Nhân Đạo không phải là một bộ luật cứng nhắc, cũng không phải là một giáo điều để ép buộc mọi người phải tuân theo. Nó là dòng chảy của nhân tâm, của những giá trị chân thật nhất nơi con người. Nó cần sự thấu hiểu, không phải ép buộc. Bởi lẽ, khi con người bị ép buộc, dù là bằng quyền lực hay bằng những lời lẽ cao đẹp, họ vẫn sẽ phản kháng, hoặc là công khai, hoặc là ngấm ngầm."

Thị Trưởng Thành cau mày, vẻ mặt vẫn còn đầy bối rối. "Thấu hiểu... nhưng làm sao để thấu hiểu khi mỗi người đều cố chấp với quan điểm của mình? Làm sao để không ép buộc khi mà trật tự xã hội đang bị đe dọa?"

Tạ Trần khẽ mỉm cười, một nụ cười nhạt nhòa, nhưng lại mang theo một sự an ủi lạ kỳ. "Để trị an, trước tiên phải trị tâm. Và để trị tâm, không gì hiệu quả hơn là 'kể chuyện'. Hãy khuyến khích mọi người kể câu chuyện của mình, lắng nghe câu chuyện của người khác. Mỗi người đều mang trong mình một thế giới, một nỗi niềm, một lý do để tin vào 'Nhân Đạo' của riêng họ. Khi họ được lắng nghe, được thấu hiểu, họ sẽ cảm thấy mình là một phần của tổng thể, chứ không phải một cá thể đơn độc bị đối kháng."

Thị Trưởng Thành ngẩng đầu lên, ánh mắt đầy vẻ ngạc nhiên và hoài nghi. "Kể chuyện? Nhưng... làm sao để họ nghe? Những lời lẽ hùng hồn của ta còn không đủ sức thuyết phục, huống chi là những câu chuyện?" Ông ta có vẻ không tin vào phương pháp này, bởi nó quá khác biệt so với những gì ông đã quen thuộc trong việc cai trị.

Tạ Trần chỉ vào một cuốn sách cũ trên kệ, bìa sách đã sờn rách, nhưng vẫn toát lên vẻ cổ kính. "Câu chuyện về lòng tốt, về sự hy sinh, về những điều nhỏ bé nhưng ý nghĩa... Chẳng phải đó là những điều mà con người luôn tìm kiếm sao? Trong sâu thẳm mỗi người, dù là tu sĩ cao ngạo hay phàm nhân chất phác, đều có một khao khát được kết nối, được yêu thương, được sống trong hòa bình. Những câu chuyện chân thật, không phải là những bài diễn thuyết cao siêu, mà là những tấm gương sống đ���ng, những trải nghiệm thực tế, sẽ chạm đến trái tim họ, vượt qua những rào cản của lý lẽ và chấp niệm."

Ông Lão Tiều Phu gật đầu tán thành, ánh mắt tinh anh của ông ánh lên vẻ tán thưởng. "Lời Tạ huynh nói rất đúng. Ta từng thấy, một câu chuyện về lòng hiếu thảo của một đứa trẻ có thể khiến một kẻ trộm cảm động mà hoàn lương, còn ngàn lời răn dạy của quan phủ lại không bằng. Cái lý, đôi khi cứng nhắc, nhưng cái tình, lại mềm mại và thâm sâu."

Tạ Trần tiếp lời: "Hãy tạo ra những không gian để họ kể chuyện, để họ chia sẻ. Có thể là ở quán trà, ở chợ búa, hoặc ngay tại công đường. Hãy để những người từng ẩu đả kể về nỗi sợ hãi, về sự hiểu lầm của mình. Hãy để những người chứng kiến kể về sự đau khổ mà họ phải chịu đựng. Khi họ nghe câu chuyện của nhau, họ sẽ nhận ra rằng, đằng sau mỗi quan điểm, mỗi hành động, đều là một con người với những cảm xúc, những hy vọng và những nỗi sợ hãi rất đỗi bình thường. Khi đó, họ sẽ tìm thấy những giá trị chung, những sợi dây liên kết họ lại, thay vì chỉ nhìn vào khác biệt."

"Hãy tập trung vào những gì liên kết con người, chứ không phải những gì chia rẽ họ," Tạ Trần nói tiếp, giọng anh trở nên mạnh mẽ hơn, như một tiếng chuông cảnh tỉnh. "Trong 'Nhân Đạo', cái gọi là tự do cá nhân không thể tách rời khỏi trách nhiệm cộng đồng, và sự hy sinh vì tập thể không thể trở thành công cụ để áp đặt lên cá nhân. Hai điều đó không phải là đối lập, mà là hai mặt của cùng một đồng tiền, cùng tồn tại và bổ trợ cho nhau. Một xã hội sẽ chỉ thực sự bình yên khi mỗi cá nhân tìm thấy sự trọn vẹn trong mối liên hệ với cộng đồng, và mỗi cộng đồng đều tôn trọng giá trị của từng cá nhân. Đó là 'cân bằng', Thị Trưởng à."

Thị Trưởng Thành lắng nghe một cách chăm chú, đôi mắt ông dần dần ánh lên một tia sáng của sự thấu hiểu. Ông vội vàng rút ra một cuốn sổ nhỏ và bút lông từ trong tay áo, bắt đầu ghi chép một cách cẩn thận, nét chữ run run nhưng đầy quyết tâm. Ông đôi khi ngẩng đầu nhìn Tạ Trần, ánh mắt đầy suy tư, như thể đang cố gắng nắm bắt từng lời, từng ý nghĩa sâu xa mà Tạ Trần truyền đạt. Phương pháp này, tuy nghe có vẻ đơn giản, nhưng lại mở ra một con đường hoàn toàn mới, một cách tiếp cận mà từ trước đến nay, với tư cách là một quan chức, ông chưa từng nghĩ đến.

"Hòa bình không phải là sự vắng mặt của tiếng ồn, mà là sự hiện diện của lòng trắc ẩn," Tạ Trần kết luận, giọng nói trầm tĩnh nhưng đầy sức nặng. "Hãy để nhân dân tự viết nên những câu chuyện của 'Nhân Đạo', Thị Trưởng. Hãy để họ tự tìm thấy con đường dung hòa, dưới sự dẫn dắt của những giá trị mà họ tự nhận ra. Nhiệm vụ của ngài không phải là áp đặt, mà là tạo điều kiện cho những giá trị ấy nở hoa."

Thị Trưởng Thành gật đầu liên tục, cuốn sổ ghi chép đã đầy đặc những dòng chữ nguệch ngoạc. "Cảm ơn Tạ huynh, cảm ơn Ông Lão Tiều Phu... Lời khuyên của huynh như một ngọn đèn soi sáng con đường mờ mịt của ta." Ông ta đứng dậy, vẻ mặt đã bớt đi phần nào sự hốc hác, thay vào đó là một tia hy vọng mới, dù gánh nặng vẫn còn hiển hiện trên đôi vai. "Ta sẽ làm theo lời huynh. Ta sẽ cố gắng hết sức để những câu chuyện của Nhân Đạo được lan tỏa, để con người thấu hiểu nhau hơn."

Ông cúi chào Tạ Trần và Ông Lão Tiều Phu một lần nữa, lần này có phần chân thành và sâu sắc hơn. Tiểu An cũng đứng dậy tiễn khách, ánh mắt ngập tràn sự kính phục dành cho Tạ Trần. Thị Trưởng Thành quay bước ra khỏi quán sách, tiếng bước chân đã bớt phần dồn dập, nhưng vẫn mang theo một sự quyết tâm mới. Ánh nắng chiều đã dần tắt hẳn, chỉ còn lại những vệt sáng yếu ớt trên nền trời.

Tạ Trần nhìn theo bóng Thị Trưởng Thành khuất dần, rồi lại quay về với quán sách tĩnh lặng của mình. Anh biết, lời khuyên của anh không phải là một phép màu, mà là một hạt mầm. Việc nó có nảy nở thành cây đại thụ hay không, phụ thuộc vào đất đai, vào người chăm sóc, và vào chính bản tính của nhân gian. Cuộc sống bình thường là một hành trình dài, không ngừng nghỉ của sự học hỏi và thích nghi. Mặc dù Thiên Đạo sụp đổ, vũ trụ vẫn còn đó những bí ẩn chưa được khám phá, và nhân tâm, mãi mãi là m���t vực sâu không đáy cần được soi rọi. Những mâu thuẫn như hôm nay, sẽ không chỉ xảy ra ở Thị Trấn An Bình mà còn ở nhiều nơi khác trong tương lai, đòi hỏi sự kiên trì và thích nghi không ngừng. Anh chỉ có thể gieo hạt, còn việc vun trồng, là của cả nhân gian. Và anh, vẫn sẽ ở đây, lặng lẽ đọc sách, lặng lẽ suy tư, trở thành điểm neo nhân quả cho những dòng chảy vô thường của kỷ nguyên mới.

Tác phẩm thuộc quyền sáng tác của Long thiếu, được phát hành riêng tại truyen.free.