Ánh nến vàng vọt cuối cùng cũng nhường chỗ cho tia nắng ban mai yếu ớt xuyên qua khe cửa sổ gỗ, rọi lên chồng công văn cũ kỹ và mới toanh đang nằm ngổn ngang trên chiếc bàn đơn sơ của Lâm Dịch. Đêm qua, sau khi hai người Lý Hổ và Trần Nhị Cẩu rời đi với những chỉ thị rõ ràng, Lâm Dịch đã không chợp mắt. Anh ngồi đó, bất động như một bức tượng, chỉ có đôi mắt là không ngừng di chuyển, lướt qua từng dòng chữ, từng dấu triện đỏ thẫm trên những tờ giấy mỏng manh. Chúng không chỉ là những văn bản hành chính vô tri; trong mắt anh, chúng là tấm lưới vô hình mà Trần Thị Gia Tộc đã giăng ra, vừa tinh vi vừa hiểm độc, chực chờ siết chặt lấy sự sống của anh và những người anh yêu thương.

Mùi khói gỗ còn vương vấn trong không khí, hòa lẫn với mùi ẩm của đất sau một đêm sương. Bên ngoài, tiếng gà gáy thưa thớt, tiếng trẻ con trong làng bắt đầu í ới gọi nhau, phá tan sự tĩnh lặng của buổi sớm. Lâm Dịch hít một hơi thật sâu, cảm nhận sự mệt mỏi đang xâm chiếm toàn thân, nhưng đầu óc anh lại càng trở nên tỉnh táo, sắc bén lạ thường. Anh đẩy chồng công văn sang một bên, rồi nhẹ nhàng mở cuốn Cẩm Nang Kế Sách đã sờn cũ. Đây không phải là lúc để cảm thán hay than vãn. Đây là lúc để phân tích, để suy luận, để tìm ra con đường sống.

Anh đặt một tờ giấy trắng tinh lên bàn, tay cầm cây bút lông đã mài sẵn, chấm vào nghiên mực. Nét chữ của anh không hoa mỹ, nhưng lại dứt khoát và rõ ràng. Anh bắt đầu liệt kê: những điều khoản thuế phí mới, những tiêu chuẩn kiểm định sản phẩm "trên trời", những quy định về giấy phép vận chuyển, về nguồn gốc nguyên liệu. Từng mục, anh phân tích cặn kẽ, so sánh với các luật lệ cũ của Đại Hạ mà Trần Nhị Cẩu đã vất vả tìm được. "Họ không chỉ muốn lấy tiền," anh thầm nhủ. "Họ muốn bóp chết mình, một cách hợp pháp." Đây là một cuộc chiến không cân sức, khi đối thủ có thể thao túng cả luật pháp để đạt được mục đích. Anh cảm thấy một sự bực bội sâu sắc, không phải vì sợ hãi, mà vì sự bất công hiển nhiên này. Tư duy hiện đại của anh, vốn quen với một hệ thống pháp luật tương đối minh bạch và công bằng (dù vẫn có những kẽ hở), khó chấp nhận một thế giới mà luật pháp chỉ là công cụ trong tay kẻ mạnh.

Tiếng gõ cửa khẽ khàng vang lên, rồi Trần Nhị Cẩu rón rén bước vào, theo sau là Lý Hổ với vẻ mặt cau có thường thấy. Nhị Cẩu vẫn với vóc dáng trung bình, gương mặt có chút ngây ngô nhưng đôi mắt sáng nay lại đầy vẻ lo lắng. Hắn nhìn Lâm Dịch, rồi nhìn sang chồng giấy tờ trên bàn, thở dài thườn thượt.

"Đại ca, ngài không nghỉ ngơi chút nào sao?" Trần Nhị Cẩu lên tiếng, giọng hắn khản đặc vì thiếu ngủ. "Cả đêm qua ngài cứ ngồi đây... Sáng nay ta vừa đi thăm dò một vòng, tình hình còn tệ hơn ta nghĩ." Hắn đặt một chiếc túi vải thô lên bàn, bên trong là vài chiếc bánh nướng còn nóng hổi. "Mã Đại Ca nói, chuyến hàng rau củ quả tươi của chúng ta bị chặn lại ở cổng thành. Không có giấy phép mới, không chịu nộp khoản phí 'kiểm định chất lượng' vô lý kia, họ không cho qua. Hàng hóa bị đình trệ, bắt đầu hư hỏng rồi."

Lý Hổ, với thân hình vạm vỡ, cao lớn và vết sẹo nhỏ trên lông mày, lại không kiềm chế được sự tức giận. Hắn đấm mạnh vào vách gỗ bên cạnh, khiến tấm ván kêu ken két, chim chóc ngoài mái hiên giật mình bay tán loạn. "Mẹ kiếp! Cái lũ chó má đó! Chúng dám làm khó anh em chúng ta! Đại ca, cứ để ta mang mấy huynh đệ đi 'nói chuyện' với bọn lính gác đó! Cần gì luật lệ rườm rà, một trận đánh là xong!" Giọng hắn khàn đục, ánh mắt tóe lửa. Đối với Lý Hổ, bạo lực là ngôn ngữ duy nhất hắn tin tưởng để giải quyết vấn đề. Hắn không thể chịu đựng được cảnh nhìn thấy Lâm Dịch và dân làng bị ức hiếp.

Lâm Dịch ngẩng đầu lên, ánh mắt sắc lạnh nhưng lại mang một vẻ điềm tĩnh đáng kinh ngạc, hoàn toàn đối lập với sự bức xúc của hai người kia. "Không được, Lý Hổ." Hắn nói, giọng trầm ổn. "Đó chính là điều chúng muốn. Chúng muốn chúng ta phản kháng bằng bạo lực để có cớ trấn áp. Một khi chúng ta động thủ, mọi tội lỗi sẽ đổ lên đầu chúng ta, và Trần Thị sẽ có đủ lý do để hủy diệt tất cả. Chúng ta không thể đấu tay đôi với luật pháp. Chúng ta phải tìm cách lách qua nó, hoặc tìm người có thể bẻ cong nó."

Anh đưa tay xoa nhẹ thái dương, những mạch máu dưới da hơi giật giật. "Trần Thị đã giăng một cái lưới rất khéo léo. Mỗi điều khoản đều được tính toán kỹ lưỡng, nhắm vào những điểm yếu trong hoạt động của chúng ta. Từ nguồn nguyên liệu, quy trình sản xuất, đến vận chuyển và tiêu thụ. Chúng muốn chúng ta không thể thở được." Anh nhớ lại những lời Cố lão bản đã nói, và cả cái nhìn lo lắng của Bạch Vân Nhi. "Để phá lưới, mình phải hiểu rõ từng sợi tơ của nó, và tìm ra điểm tựa vững chắc để cạy phá."

"Nhưng đại ca, lách luật là thế nào?" Trần Nhị Cẩu hỏi, vẻ mặt ngây ngô pha lẫn sự hoang mang. "Luật đã ban, chúng ta làm sao mà chống lại được?"

Lâm Dịch thở dài một tiếng, đặt bút xuống. "Luật pháp, trong một xã hội như thế này, không phải lúc nào cũng là công lý. Nó là một công cụ. Kẻ mạnh dùng nó để cai trị, kẻ yếu dùng nó để đấu tranh. Vấn đề là, chúng ta phải hiểu luật của họ, tìm ra những kẽ hở, hoặc những điều khoản có thể giải thích theo nhiều cách. Hoặc, ta phải tìm ra những người có quyền lực hơn, có thể thay đổi hoặc phớt lờ những quy định này."

Anh cầm lấy một trong những công văn, chỉ vào một dòng chữ nhỏ. "Ví dụ, điều khoản về 'tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm'. Đây là một khái niệm rất mơ hồ trong thời đại này. Chúng ta có thể dùng chính nó để yêu cầu một 'quy trình kiểm định' minh bạch hơn, hoặc để tố cáo ngược lại những sản phẩm của đối thủ nếu chúng không đạt chuẩn. Hoặc, điều khoản về 'thuế đường bộ' mới. Nó áp dụng cho tất cả các thương nhân, không chỉ riêng chúng ta. Điều này có nghĩa là, rất nhiều người đang bị ảnh hưởng. Và một khi nhiều người cùng bị ảnh hưởng, họ sẽ có xu hướng hợp lại để phản đối."

Lý Hổ vẫn còn vẻ hậm hực, nhưng ánh mắt hắn đã dịu đi đôi chút, lắng nghe những lời phân tích của Lâm Dịch. Hắn biết, đại ca của hắn không bao giờ nói suông. Mỗi lời nói đều chứa đựng sự tính toán sâu xa. "Vậy ý đại ca là, chúng ta sẽ không dùng vũ lực, mà dùng cái... cái luật lệ của bọn chúng để đánh lại chúng ư?" Lý Hổ gãi đầu, vẻ mặt ngờ nghệch.

"Đúng vậy." Lâm Dịch gật đầu. "Tri thức là vũ khí mạnh nhất, Lý Hổ. Đặc biệt là khi đối thủ nghĩ rằng chúng nắm giữ mọi thứ. Chúng ta sẽ dùng trí tuệ để tìm ra điểm yếu của chúng, và dùng sự đoàn kết để tạo nên sức mạnh. Hơn nữa, chúng ta cần tìm hiểu xem, những quy định này, ai là người hăng hái nhất trong việc thực thi? Ai là kẻ hưởng lợi trực tiếp từ những khoản phí này? Và ai, trong số những quan lại cấp cao hơn, có thể không hài lòng với việc Thị trưởng Tôn bị Trần Thị thao túng?"

"Đại ca, ngài muốn ta điều tra những chuyện này ư?" Trần Nhị Cẩu hỏi, vẻ mặt đã bớt đi phần nào sự hoang mang, thay vào đó là sự tập trung. "Ta sẽ đi hỏi thăm các thương nhân nhỏ, những người cũng bị ảnh hưởng. Chắc chắn họ sẽ có nhiều oán thán. Còn về lính gác... ta có vài người quen trong nha môn, có thể moi tin tức từ họ."

"Rất tốt." Lâm Dịch gật đầu hài lòng. "Hãy nhớ, thu thập càng nhiều thông tin càng tốt. Về tất cả các thương nhân bị ảnh hưởng bởi những quy định này, và cả những lính gác, quan lại đã trực tiếp thi hành. Tìm hiểu xem ai là người hăng hái nhất, ai là người miễn cưỡng. Ai là kẻ tham lam, ai là kẻ bị ép buộc." Anh quay sang Lý Hổ. "Lý Hổ, ngươi hãy cử người đi cùng Nhị Cẩu, bảo vệ hắn. Đồng thời, tiếp tục củng cố phòng vệ cho Thôn Làng Sơn Cước. Không được lơ là. Chúng ta đối phó với mặt nổi, nhưng mặt chìm vẫn có thể ra tay bất cứ lúc nào."

Lý Hổ gật đầu mạnh mẽ. "Đại ca cứ yên tâm. Bất cứ thằng nào dám bén mảng đến làng, ta sẽ cho chúng biết tay!"

Lâm Dịch quay lại với những tờ giấy, bắt đầu phác thảo sơ đồ mối quan hệ giữa Trần Thị Gia Tộc, Thị trưởng Tôn, và những thế lực khác trong thị trấn. Anh biết, đây sẽ là một cuộc chiến dai dẳng và phức tạp. "Thế giới này không nợ ai một sự công bằng," anh thầm nhắc nhở bản thân một lần nữa. "Và để sinh tồn, đôi khi ta phải tự tạo ra sự công bằng cho chính mình." Anh phải tìm ra kẽ hở trong tấm lưới pháp luật mà Trần Thị đã giăng ra, và biến nó thành con đường để phản công. Anh không sợ hãi. Anh chỉ cảm thấy một sự căng thẳng tột độ, một nỗi đau đầu âm ỉ vì phải suy nghĩ quá nhiều, nhưng đồng thời, một ngọn lửa chiến ý cũng bùng lên mạnh mẽ trong lồng ngực. Cuộc chiến thực sự đã bắt đầu, và Lâm Dịch sẽ không ngồi yên để bị nghiền nát. Anh sẽ chiến đấu, bằng mọi giá.

***

Chiều cùng ngày, bầu trời thị trấn chợt trở nên âm u, những đám mây xám nặng trĩu trôi lờ lững, báo hiệu một cơn mưa sắp đến. Lâm Dịch khoác thêm một chiếc áo vải thô, che đi phần nào thân hình gầy gò của mình, rồi men theo những con đường đất lầy lội dẫn đến quán trà quen thuộc của Cố lão bản. Không khí chợt trở nên mát mẻ hơn, mang theo mùi đất ẩm và cỏ cây. Tiếng rao hàng của những người bán rong thưa thớt dần, nhường chỗ cho tiếng trò chuyện rì rầm từ các quán ăn, quán rượu.

Quán trà của Cố lão bản nằm khuất trong một con hẻm nhỏ, không quá sầm uất nhưng lại có một vẻ yên bình đặc trưng. Bên trong, mùi trà thơm thoang thoảng quyện với mùi trầm hương dịu nhẹ, tạo nên một không gian tĩnh mịch, đối lập hoàn toàn với sự ồn ào của phố xá. Cố lão bản, với thân hình tròn trĩnh và khuôn mặt luôn tươi cười, đôi mắt ti hí nhưng rất tinh tường, đã ngồi chờ sẵn ở một góc khuất, cạnh cửa sổ nhìn ra con hẻm. Ông ta đặt một ấm trà nóng hổi cùng hai chén sứ nhỏ lên bàn, khẽ gật đầu chào khi Lâm Dịch bước vào.

Lâm Dịch ngồi xuống ghế gỗ đối diện, cảm nhận hơi lạnh từ không khí bên ngoài vẫn còn vương trên da. Anh khẽ hít một hơi, cảm nhận sự thư thái hiếm hoi trong bầu không khí trầm lắng này. "Cố lão bản, những quy định mới này... ngài thấy sao?" Lâm Dịch mở lời, giọng trầm thấp. "Chúng không phải chỉ là sự tham lam thông thường, mà là một đòn đánh có tính toán kỹ lưỡng, nhắm vào tận gốc rễ."

Cố lão bản chậm rãi nhấp một ngụm trà, ánh mắt khẽ liếc nhìn ra ngoài cửa sổ, đảm bảo không có ai đang chú ý đến cuộc nói chuyện của họ. "Hừm, Trần Thị Gia Tộc đã ra tay rồi." Ông ta đặt chén trà xuống, tiếng sứ chạm nhẹ vào bàn nghe thật rõ ràng trong không gian tĩnh lặng. "Chúng muốn bóp chết hoạt động của cậu ngay t�� trong trứng nước, không cho cậu có cơ hội phát triển. Thị trưởng Tôn chỉ là con rối thôi, một con chó săn trung thành của Trần Gia, chuyên làm những việc bẩn thỉu." Ông ta khẽ lắc đầu. "Nhưng cậu Lâm, cậu không phải là người dễ dàng chịu thua cuộc, phải không?" Ánh mắt tinh tường của Cố lão bản nhìn thẳng vào Lâm Dịch, như thể muốn đọc thấu tâm can anh.

Lâm Dịch mỉm cười nhẹ, một nụ cười ẩn chứa sự kiên định. "Chắc chắn rồi. Nhưng để lách luật một cách hiệu quả, tôi cần nhiều hơn là mưu trí. Tôi cần một thế lực, một sự bảo trợ. Trong tình hình Loạn Tam Phiên đang bùng nổ, liệu có những nhân vật nào không muốn Trần Thị Gia Tộc quá mạnh, hoặc có thể bị lợi dụng để chống lại chúng?" Lâm Dịch biết, Cố lão bản là một kho tàng thông tin, một người có cái nhìn sâu sắc về mọi ngóc ngách của thị trấn và các mối quan hệ quyền lực. Anh cần những thông tin này để vẽ nên bức tranh toàn cảnh, tìm ra những điểm yếu và cơ hội.

Cố lão bản vuốt chòm râu bạc, trầm ngâm một lát. "Cậu Lâm nói đúng. Triều đình đang loạn vì Loạn Tam Phiên, quyền lực trung ương suy yếu. Điều này khiến các quan lại địa phương càng thêm ráo riết củng cố quyền lực và vị thế của mình, thậm chí là tìm kiếm những liên minh mới. Quan trường cũng phân hóa rõ rệt, kẻ theo phe Trần Thị, kẻ thì đứng giữa, và cũng có kẻ muốn tìm cơ hội đổi chủ, hoặc đơn giản là không muốn một thế lực nào quá mạnh, lấn át tất cả."

Ông ta hớp thêm một ngụm trà, rồi nói tiếp, giọng nhỏ dần, gần như là thì thầm. "Nghe nói, Quan Đại Nhân ở phủ huyện sắp được thăng chức, nhưng vị trí của ông ta có thể lung lay. Một số tin đồn cho rằng ông ta không hoàn toàn ăn cánh với Trần Thị. Trần Thị tuy mạnh, nhưng cũng có lúc không thể chi phối hết tất cả. Vị Quan Đại Nhân này, có vẻ như ông ta có mối quan hệ khá tốt với các thương hội lớn ở Thành Thiên Phong, không thích bị Trần Thị kìm kẹp."

Lâm Dịch lắng nghe chăm chú từng lời, mỗi thông tin đều được anh ghi nhớ và phân tích trong đầu. Anh biết, trong một thế giới mà quyền lực tập trung vào tay một số ít, việc tìm kiếm sự bảo trợ hoặc liên minh là điều sống còn. Anh không muốn trở thành con rối của bất kỳ ai, nhưng anh hiểu rằng, để tồn tại, đôi khi phải biết mượn lực.

"Còn những thế lực khác thì sao, thưa Cố lão bản?" Lâm Dịch hỏi, ánh mắt lóe lên những tia sáng tính toán. Anh đặt những câu hỏi thăm dò, cố gắng ghép nối các mảnh thông tin thành một bức tranh hoàn chỉnh.

Cố lão bản gật gù, rồi khẽ cười. "Còn một người nữa mà cậu Lâm có thể cân nhắc. Trương Quản Sự của Thiên Phong Thương Hội. Thiên Phong Thương Hội là một trong những thương hội lớn nhất ở khu vực này, với mạng lưới buôn bán rộng khắp. Trương Quản Sự, hắn ta là một kẻ tham vọng, luôn tìm kiếm cơ hội mới, không ngại đạp đổ kẻ cũ để vươn lên. Hắn ta đã từng có một vài xích mích nhỏ với Trần Thị Gia Tộc trong các giao dịch lớn. Nếu cậu có thể chứng minh được giá trị của mình, và cho hắn ta thấy Trần Thị đang cản trở lợi ích chung, có lẽ hắn ta sẽ có hứng thú."

Lâm Dịch nhắm mắt lại trong giây lát, hình dung ra viễn cảnh phức tạp mà Cố lão bản vừa phác họa. Quan Đại Nhân, một quan lại cấp cao hơn, có thể không hoàn toàn bị Trần Thị chi phối, và Trương Quản Sự, một đối thủ tiềm năng của Trần Thị trên thương trường. Đây là những mảnh ghép quan trọng. Anh phải suy nghĩ kỹ lưỡng về cách tiếp cận họ, cách biến những mối quan hệ lỏng lẻo này thành một liên minh vững chắc.

"Loạn Tam Phiên bùng nổ, triều đình suy yếu, các thế lực địa phương nổi lên tranh giành quyền lợi." Lâm Dịch thầm nhủ. Đây là một giai đoạn hỗn loạn, nhưng cũng là một cơ hội. "Chính trong lúc hỗn loạn nhất, những trật tự mới sẽ được thiết lập, và những kẻ dám mạo hiểm mới có thể vươn lên." Anh cảm thấy một sự căng thẳng tột độ, nhưng cũng xen lẫn một chút hưng phấn.

Cố lão bản nhìn Lâm Dịch, thấy vẻ mặt trầm tư của anh, khẽ thở dài. "Cậu Lâm, con đường phía trước của cậu sẽ rất gian nan. Trần Thị không phải là đối thủ dễ đối phó. Chúng có tiền, có quyền, và có những tay sai sẵn sàng làm mọi chuyện bẩn thỉu. Nhưng cậu cũng có những thứ mà chúng không có: sự thông minh, lòng kiên trì, và quan trọng nhất, sự ủng hộ của những người tin tưởng cậu."

Lâm Dịch mở mắt, ánh mắt trở nên kiên quyết hơn bao giờ hết. Anh biết, để lách luật, để tồn tại, anh không chỉ cần mưu trí mà còn cần "thế lực". Anh không thể đơn độc chống lại cả một hệ thống. Anh phải xây dựng mạng lưới của riêng mình, từ những người dân làng chất phác cho đến những quan lại và thương nhân có quyền lực. Con đường này không hề "trong sạch" hay "hiện đại" như anh từng mơ ước, nhưng trong thế giới tàn khốc này, "sinh tồn là ưu tiên hàng đầu". Và để sinh tồn, đôi khi phải chiến đấu bằng chính cái luật chơi của đối thủ, phải chấp nhận những sự thỏa hiệp, thậm chí là thao túng chính trị, để bảo vệ những giá trị và con người anh trân trọng.

Anh đứng dậy, khẽ cúi đầu cảm ơn Cố lão bản. "Cảm ơn Cố lão bản đã chỉ điểm. Tôi đã hiểu."

Cố lão bản gật đầu, khuôn mặt ông ta lại nở nụ cười hiền lành thường thấy, nhưng đôi mắt vẫn không che giấu được vẻ lo lắng. "Cậu Lâm, hãy cẩn trọng. Con đường hiểm nguy trùng trùng."

Bước ra khỏi quán trà, Lâm Dịch hít thở làn không khí lạnh ẩm của buổi chiều tà. Anh ngước nhìn bầu trời âm u, những đám mây đen kịt như đang kéo đến. Mùi mưa sắp rơi thoang thoảng trong gió. Anh biết, không chỉ cơn mưa này sắp đến, mà một cơn bão lớn hơn nữa đang chực chờ nuốt chửng tất cả. Cuộc chiến không chỉ là sống còn, mà còn là một ván cờ lớn, nơi mỗi quân cờ đều ẩn chứa những hiểm nguy và cơ hội. Lâm Dịch siết chặt bàn tay. Anh không bao giờ mơ mộng làm anh hùng, nhưng để bảo vệ những người xung quanh, anh sẽ trở thành một kỳ thủ lão luyện, sẵn sàng dùng mọi mưu lược để giành lấy chiến thắng.

Anh sẽ bắt đầu từ đâu? Từ Quan Đại Nhân, hay Trương Quản Sự? Hay từ chính những kẽ hở trong cái "lưới luật" mà Trần Thị đã giăng ra? Anh biết, đây sẽ là một hành trình đầy cam go, một cuộc đối đầu không khoan nhượng. Nhưng anh tin vào tri thức, vào khả năng thích nghi của mình. Và hơn hết, anh tin vào ý chí sinh tồn mãnh liệt đang bùng cháy trong tim.

Tác phẩm do Long thiếu sáng tác, dành riêng cho độc giả truyen.free.