Ánh bình minh yếu ớt cố gắng len lỏi qua làn sương mỏng, rải những tia nắng vàng nhạt lên những mái nhà tranh ở Thôn Vân Sơn, nhưng không đủ để xua tan màn sương mù u ám đang bao phủ lòng người. Ngày mới đã đến, nhưng dường như không mang theo chút hy vọng nào cho những trái tim đã chai sạn bởi đêm dài tranh chấp. Không còn tiếng gà gáy vang lừng chào ngày mới, cũng chẳng có tiếng chim hót líu lo như thường lệ. Ngay cả tiếng suối chảy róc rách qua làng cũng dường như trầm lắng hơn, như đang than thở cho số phận của những con người nơi đây. Mùi đất ẩm, mùi cỏ dại và khói bếp lờ mờ bay lên từ các mái nhà vẫn còn vương vất hơi lạnh của đêm, tạo nên một không khí nặng nề, ngột ngạt.

Dân làng, những người đã thức trắng đêm vì lo lắng, giờ đây tụ tập thành từng nhóm nhỏ, không còn ồn ào tranh cãi mà chỉ thì thầm bàn tán. Vẻ mặt họ hằn rõ sự lo âu, tuyệt vọng. Những người phụ nữ ôm chặt con cái, ánh mắt dõi về phía giếng làng, nơi cuộc đối đầu của ngày hôm qua đã đẩy ngôi làng đến bờ vực chia cắt. Những người đàn ông, thường ngày hùng dũng nơi đồng ruộng, giờ đây cúi gằm mặt, chán chường, không biết tương lai sẽ ra sao. Họ đã quá quen với sự hòa thuận, với cảnh "tối lửa tắt đèn có nhau", giờ đây sự chia rẽ này khiến họ cảm thấy lạc lõng và bất lực.

Bên hiên nhà mình, Lão Nông Trần ngồi đó, thân hình gầy guộc của ông ta dường như còn mỏng manh hơn trong ánh sáng ban mai. Ánh mắt ông xa xăm, nhìn về phía giếng làng, nơi chiếc bình gốm của Tạ Trần vẫn lặng lẽ nằm đó. Chiếc bình, biểu tượng của sự sẻ chia và nguồn cội, giờ đây lại mang một ý nghĩa mỉa mai đến tột cùng. Nước trong bình vẫn đầy ắp, nhưng lòng người lại cạn khô. Ông vuốt ve chòm râu bạc, trong đầu không ngừng vang vọng những lời của Tạ Trần, những triết lý về "lòng người", về "nhân quả" mà ông đã từng nghe. Ông tự hỏi, phải chăng cái giá của sự cố chấp, của cái "chấp niệm" vào lợi ích cá nhân, chính là sự tan rã của cả một cộng đồng?

"Chuyện này, e rằng không dễ giải quyết..." Tiếng Ông Lão Tiều Phu vang lên, không quá lớn nhưng đủ để thu hút sự chú ý của nhóm dân làng gần đó. Ông Lão Tiều Phu, với dáng người còng lưng và ánh mắt tinh anh, đang chậm rãi đi qua các nhóm người, lắng nghe những lời than thở, những tiếng thở dài. Ông đã cố gắng hết sức để hòa giải ngày hôm qua, nhưng lời nói của ông, những lời khuyên răn từ kinh nghiệm sống, dường như bị nhấn chìm trong cơn giận dữ và sự cố chấp. "Hai gia tộc Trần và Lý, họ đã thề thốt không nhượng bộ. Trưởng Tộc Trần thì kiên quyết bảo vệ đất đai tổ tiên, Trưởng Tộc Lý thì không chịu khuất phục vì danh dự. Cứ thế này, Thôn Vân Sơn chúng ta sẽ tan rã mất thôi!" Một người phụ nữ trẻ thốt lên, nước mắt lưng tròng. "Chúng ta phải làm sao đây? Không ai đứng ra được ư?" Một thanh niên hỏi, giọng đầy bất lực.

Ông Lão Tiều Phu thở dài, ánh mắt ông cũng hướng về phía giếng làng. "Trừ khi... có một người có cái nhìn khác. Một người không bị ràng buộc bởi những mối thù hận, những lợi ích cá nhân của chúng ta." Ông nói, giọng trầm tư, như đang nói với chính mình hơn là với những người xung quanh. Ông không nhắc đến Tạ Trần một cách trực tiếp, nhưng lời nói của ông ẩn chứa một hàm ý sâu xa. Ông đã nhìn thấy sự khác biệt trong con người Tạ Trần, cái cách anh nhìn nhận thế giới, cái cách anh chạm vào lòng người mà không cần dùng đến sức mạnh hay quyền uy. Cái "vô vi chi đạo" của Tạ Trần, thoạt nhìn thì hờ hững, nhưng lại có một sức mạnh lay động tâm can khó tả. Ông nhớ lại lời Tạ Trần từng nói về "dòng chảy của nhân quả", về việc mọi hành động đều có hệ quả, và có lẽ, chính cái "nhân" của sự cố chấp hiện tại đang dẫn đến cái "quả" là sự chia rẽ.

Lão Nông Trần, ở một góc khác, nghe rõ những lời của Ông Lão Tiều Phu. Ông gật gù, dù không ai nhìn thấy. Ông đã suy nghĩ rất nhiều kể từ khi Tạ Trần xuất hiện ở giếng làng. Cái bình gốm rỗng rồi đầy nước, lời nói về "nguồn cội" và "sẻ chia" đã gieo một hạt mầm trong tâm trí ông. Hạt mầm đó, giờ đây, đang âm ỉ nảy nở giữa lớp đất chai cứng của "chấp niệm" gia tộc. Ông nhìn những người dân làng đang lo âu, nhìn những đứa trẻ ngây thơ đang sợ hãi. Ông tự hỏi, liệu có phải ông và gia tộc ông đã quá vướng bận vào cái "phàm" mà quên đi cái "nhân" hay không? Thiên Đạo suy yếu, tiên môn không còn, con người phải tự tìm lấy lối đi cho mình. Nhưng lối đi đó, phải chăng lại là lối đi của sự hủy hoại?

Ông đứng dậy, chậm rãi bước về phía giếng làng. Chiếc bình gốm vẫn ở đó, lặng lẽ đón những tia nắng ban mai. Ông đưa tay chạm nhẹ vào thành bình, cảm nhận sự mát lạnh của nước. Nước, nguồn sống của vạn vật, giờ đây lại trở thành nguồn cơn của sự chia rẽ. Ông Lão Tiều Phu nhìn thấy Lão Nông Trần, ánh mắt ông già ánh lên một tia hy vọng mỏng manh. Có lẽ, những lời của Tạ Trần đã thực sự chạm đến một nơi sâu thẳm trong lòng người nông dân chất phác này. Dân làng vẫn tiếp tục xì xào, bàn tán, nhưng giờ đây, trong tiếng thì thầm của họ, xen lẫn sự tuyệt vọng, đã bắt đầu xuất hiện những câu hỏi, những mong muốn tìm kiếm một con đường khác. "Liệu có ai đủ trí tuệ để phá cục này không?" Một giọng nói vang lên, phá vỡ sự tĩnh lặng. Câu hỏi đó, như một hạt giống mới, bắt đầu gieo vào tâm trí của những con người đang lạc lối ở Thôn Vân Sơn.

***

Buổi trưa, ánh nắng vàng ươm trải khắp Thị Trấn An Bình, nhưng ở Quán Trà Vọng Giang, không khí vẫn dịu mát và dễ chịu nhờ cơn gió nhẹ thổi từ sông vào. Kiến trúc gỗ đơn giản của quán, với ban công nhìn thẳng ra dòng sông hiền hòa, tạo nên một không gian thư thái, tách biệt khỏi sự ồn ào của phố thị. Tiếng nước sông chảy rì rầm, tiếng chim hót lảnh lót trên cành cây cổ thụ, cùng với tiếng pha trà nhỏ nhẹ của người phục vụ, hòa quyện vào nhau, tạo nên một bản nhạc êm ái. Mùi trà thơm thoang thoảng, mùi nước sông mát lành và mùi hoa cỏ ven bờ quyện chặt vào nhau, len lỏi vào từng ngóc ngách, khiến tâm hồn người ta trở nên thanh tịnh.

Tạ Trần và Tiểu An ngồi ở một bàn nhỏ gần cửa sổ, nơi có thể phóng tầm mắt ra xa, ngắm nhìn dòng sông lững lờ trôi. Tạ Trần, trong bộ áo vải bố quen thuộc, gầy gò nhưng toát lên vẻ thanh thoát, điềm tĩnh. Đôi mắt sâu thẳm của anh lướt qua khung cảnh bên ngoài, rồi lại quay về chén trà trên tay. Anh khẽ nhấp một ngụm trà, vị đắng chát ban đầu tan dần thành dư vị ngọt ngào nơi cuống họng, đúng như bản chất của cuộc đời vậy. Tiểu An, với đôi mắt to tròn lanh lợi, ngồi đối diện, đang chăm chú lắng nghe những câu chuyện phiếm từ bàn bên cạnh.

Đó là một nhóm khách, rõ ràng là đến từ Thôn Vân Sơn, đang ngồi gần đó. Vẻ mặt họ vẫn còn vương vấn sự mệt mỏi và lo lắng của ngày hôm qua. Ban đầu, họ chỉ than vãn về sự cố chấp của hai gia tộc Trần và Lý, về sự bế tắc của làng. "Ai có thể hòa giải được chứ? Hai nhà đó đều ngang bướng như trâu! Cả làng kéo đến khuyên can cũng vô ích!" Một người đàn ông trung niên than thở, tay đập mạnh xuống bàn trà. "Chẳng lẽ cứ để vậy mãi sao? Để Thôn Vân Sơn chúng ta cứ thế mà tan rã ư?" Một người khác tiếp lời, giọng đầy tuyệt vọng.

Cuộc đối thoại của họ dần chuyển sang một hướng khác, khi một bà lão tóc bạc phơ, đang rao hàng bên ngoài quán trà, dừng lại trò chuyện với một vài khách quen. Đó chính là Bà Lão Bán Nước, người chuyên gánh nước từ giếng làng đi bán cho những nhà neo đơn. Bà lão này, tuy lưng còng, nhưng ánh mắt vẫn rất tinh anh, và bà có một thói quen đặc biệt là thích buôn chuyện, lan truyền tin tức khắp vùng. "Ôi chao! Mấy ông bà từ Thôn Vân Sơn đấy à? Chuyện làng mình vẫn chưa yên sao?" Bà lão hỏi, đặt gánh nước xuống bên vệ đường. "Làm sao mà yên được hả bà? Hai nhà đó cứ cố chấp như vậy thì làng còn gì nữa!" Một người khách quen đáp lời.

Bà Lão Bán Nước khẽ thở dài, rồi bà chầm chậm nói, giọng đủ để những người xung quanh nghe thấy, và cả những vị khách từ Thôn Vân Sơn cũng có thể nghe rõ. "Ta nghe nói, có cái ông Tạ Trần ở quán sách Thị Trấn An Bình đó... ông ấy có cái nhìn lạ lắm. Lại còn giúp Ông Lão Tiều Phu giải được cái khúc mắc gì đó về cái bình nước rỗng nữa... Hôm nọ, ông Tiều Phu ghé nhà ta uống nước, có kể qua loa. Nói ông này không giống người thường, nói chuyện không hoa mỹ nhưng lại thấm vào lòng người." Lời của bà lão như một làn gió lạ, khẽ lướt qua không khí ngột ngạt. "Tạ Trần? Thư sinh bán sách đó ư?" Một người đàn ông từ Thôn Vân Sơn lên tiếng, vẻ mặt đầy hoài nghi. "Một thư sinh gầy yếu thì làm được gì? Chẳng lẽ lại đi khuyên nhủ hai Trưởng Tộc ngang bướng kia sao?"

Tạ Trần khẽ nhấp trà, ánh mắt anh lướt qua nhóm người. Anh không biểu lộ bất kỳ cảm xúc nào, nhưng trong sâu thẳm tâm hồn, anh cảm nhận được những luồng tư tưởng đang xao động. Những lời bàn tán về anh, dù chỉ là những lời đồn thổi dè dặt, nhưng đã bắt đầu hé mở một cánh cửa mới cho Thôn Vân Sơn. Kỷ nguyên Thiên Đạo suy tàn, không còn ai khao khát thành tiên, con người phải tự tìm lấy con đường cho mình. Và giờ đây, khi các tu sĩ không còn là cứu tinh, khi sức mạnh siêu phàm không còn là lời giải cho mọi vấn đề, thì "trí tuệ nhân gian" của một phàm nhân như anh lại bắt đầu được nhắc đến. Đó chính là một sự chuyển dịch tinh tế trong nhận thức, từ việc tìm kiếm "tiên đạo" sang "nhân đạo" để giải quyết những vấn đề đời thường.

Người Kể Chuyện, một lão già gầy gò với chiếc quạt giấy trên tay, thường xuyên lui tới quán trà này để lắng nghe chuyện đời, bỗng cất tiếng, giọng ông trầm ấm nhưng đầy suy tư: "Phàm nhân chúng ta, giờ đây lại phải tự tìm ra lối thoát cho mình. Tiên Đạo đã mờ nhạt, Thần Phật đã ẩn mình. Chẳng lẽ, cái cốt lõi của sự tồn tại lại nằm ở chính bản thân mỗi con người sao? Ở cái cách chúng ta đối đãi với nhau, với mảnh đất chúng ta đang sống?" Lời của ông, như một lời nhận định tổng kết, khiến cả nhóm người phải im lặng suy ngẫm. Nó không trực tiếp nhắc đến Tạ Trần, nhưng lại nhấn mạnh ý nghĩa của việc tìm kiếm giải pháp từ nội tại con người, từ sự thấu hiểu và tình nhân loại, chứ không phải từ sức mạnh siêu nhiên.

Ông Lão Tiều Phu, người cũng có mặt ở quán trà, ngồi lặng lẽ ở một góc khác. Ông đã nghe rõ mọi lời bàn tán, đặc biệt là khi tên Tạ Trần được nhắc đến. Ông không can thiệp vào cuộc trò chuyện, nhưng ánh mắt ông ánh lên vẻ tán đồng. Ông biết, Tạ Trần không phải là một người hùng theo cách mà người ta thường nghĩ. Anh không sở hữu phép thuật, không có quyền năng. Nhưng anh lại có một khả năng nhìn thấu nhân tâm, thấu hiểu nhân quả một cách phi thường. Cái "vô vi" của Tạ Trần không phải là thờ ơ, mà là một sự quan sát tinh tế, chờ đợi thời cơ để gieo mầm trí tuệ. Và giờ đây, những hạt mầm đó dường như đã bắt đầu nảy nở, dù còn rất mong manh.

Tạ Trần khẽ đặt chén trà xuống, một nụ cười kín đáo thoáng hiện trên môi anh. Anh cảm nhận được dòng chảy của nhân quả đang dịch chuyển. Sự giằng xé của Lão Nông Trần, những lời bàn tán của dân làng, và cả sự tuyệt vọng của Ông Lão Tiều Phu, tất cả đều đang tạo nên một dòng chảy mới, một dòng chảy mà anh, một phàm nhân, có thể nhẹ nhàng dẫn dắt. Anh hiểu rằng, anh không thể trực tiếp "giải cứu" Thôn Vân Sơn, nhưng anh có thể khơi gợi, có thể chỉ ra con đường. Đó chính là cách anh "phá cục" trong kỷ nguyên mới này, không phải bằng sức mạnh, mà bằng trí tuệ và sự thấu hiểu sâu sắc về bản chất của con người.

***

Khi ánh hoàng hôn bắt đầu buông xuống, nhuộm đỏ cả một khoảng trời phía tây, Tạ Trần và Tiểu An đã trở về quán sách thân thuộc của mình ở Thị Trấn An Bình. Không khí trong quán yên tĩnh lạ thường, khác hẳn với sự ồn ào náo nhiệt của buổi trưa ở quán trà. Tiếng lật sách xào xạc của khách vãng lai đã vơi đi, chỉ còn tiếng gió nhẹ lướt qua khung cửa sổ cũ kỹ, mang theo hương thơm của đất ẩm và cây cỏ từ khu vườn nhỏ phía sau. Mùi giấy cũ, mực và gỗ đàn hương thoang thoảng trong không gian, tạo nên một bầu không khí ấm cúng, trầm mặc, là nơi lý tưởng để con người ta chiêm nghiệm và suy tư.

Tạ Trần ngồi bên bàn trà quen thuộc, không đọc sách như mọi khi, mà chỉ lặng lẽ nhìn ra ngoài cửa sổ. Ánh hoàng hôn dịu nhẹ chiếu rọi qua khung cửa, vẽ nên những vệt sáng vàng cam trên sàn gỗ. Thân hình gầy gò của anh in bóng dài trên nền nhà, trông cô độc nhưng lại toát lên một vẻ an nhiên tự tại. Đôi mắt sâu thẳm của anh không còn lướt qua những dòng chữ, mà dường như đang nhìn xuyên thấu vào những tầng lớp cảm xúc và tư tưởng đang cuộn trào ở một nơi xa xôi nào đó. Anh cảm nhận được sự tuyệt vọng của dân làng Thôn Vân Sơn, sự giằng xé của Lão Nông Trần, và cả những lời bàn tán về mình. Những luồng nhân quả phức tạp đan xen, tạo thành một mạng lưới vô hình mà chỉ có anh mới có thể nhìn thấy rõ ràng đến vậy.

Tiểu An, sau khi đã hoàn thành bài tập của mình, ngồi bên cạnh, trên một chiếc ghế gỗ nhỏ. Thằng bé liếc nhìn Tạ Trần, thấy tiên sinh mình hôm nay có vẻ khác lạ. Thường ngày, vào giờ này, Tạ Trần sẽ cầm một cuốn sách cổ, chăm chú đọc, hoặc viết vài dòng chữ thư pháp. Nhưng hôm nay, anh chỉ ngồi đó, lặng thinh, như một pho tượng sống. Tiểu An, với sự ngây thơ và tò mò vốn có của một đứa trẻ, không nhịn được bèn cất tiếng hỏi, giọng nhỏ nhẹ: "Tiên sinh, sao hôm nay người không đọc sách ạ? Làng Vân Sơn có chuyện gì sao? Con thấy tiên sinh có vẻ suy nghĩ nhiều."

Tạ Trần khẽ thở dài, một tiếng thở dài rất khẽ, như hơi thở của gió. Anh quay lại nhìn Tiểu An, đôi mắt anh ánh lên vẻ dịu dàng nhưng cũng đầy sâu sắc. "Ừm... có một cơn sóng nhỏ đang nổi lên ở Thôn Vân Sơn, Tiểu An à. Một cơn sóng mà nếu không cẩn thận, có thể nhấn chìm cả một ngôi làng." Anh nói, giọng trầm ấm, nhẹ nhàng. Anh không giấu giếm Tiểu An những chuyện lớn, bởi anh muốn thằng bé hiểu về thế giới xung quanh, hiểu về bản chất của lòng người, về nhân quả.

Tiểu An chớp chớp mắt, cố gắng hiểu những lời ẩn ý của tiên sinh. "Sóng... sóng nước ạ? Nhưng con tưởng làng Vân Sơn có suối, có giếng mà?"

Tạ Trần lắc đầu, một nụ cười kín đáo xuất hiện trên môi anh, một nụ cười vừa có chút trào phúng, lại vừa có chút ấm áp. "Không phải sóng nước thông thường, Tiểu An. Đó là sóng của lòng người, sóng của những chấp niệm, của sự cố chấp. Nhưng, mỗi cơn sóng, dù lớn đến mấy, đều sẽ tìm thấy bờ của nó, Tiểu An à." Anh dừng lại một chút, ánh mắt lại hướng về phía hoàng hôn đang dần tắt. "Quan trọng là... bờ đó được tạo nên từ cái gì. Từ cát đá, hay từ những hạt mầm thiện lương được gieo trồng."

Anh nhẹ nhàng đưa tay, vuốt ve bìa cuốn sách cổ đặt trên bàn. Bìa sách đã sờn cũ, nhưng những con chữ bên trong vẫn giữ nguyên giá trị. Đó là một cuốn sách về đạo lý làm người, về sự hòa hợp giữa con người với vạn vật. Anh không cần phải dùng phép thuật hay sức mạnh phi phàm để thay đổi thế giới. Cái mà anh có, chính là khả năng nhìn thấu nhân tâm, và sự kiên nhẫn để chờ đợi thời điểm những hạt mầm trí tuệ bén rễ.

Tiểu An ngồi im lặng, cố gắng ghi nhớ từng lời của Tạ Trần. Thằng bé chưa thể hiểu hết ý nghĩa sâu xa của những lời đó, nhưng trong lòng nó đã hình thành một sự tin tưởng tuyệt đối vào tiên sinh của mình. Tạ Trần gật đầu, như thể đã có một quyết định thầm lặng, một sự thấu hiểu sâu sắc về con đường mình sẽ đi. Anh biết rằng, anh không thể trốn tránh mãi được. Cái "nhân quả" của Thôn Vân Sơn đã bắt đầu đổ dồn về anh, một phàm nhân không khao khát thành tiên, nhưng lại là một điểm neo quan trọng trong dòng chảy của thế giới. Anh sẽ không trực tiếp ra mặt, không dùng lời lẽ hùng hồn để thuyết phục. Anh sẽ hành động theo cách của riêng mình, cách của một người thấu hiểu "vô vi", để khơi gợi sự tự vấn trong lòng người, để họ tự tìm thấy "bờ" của sự hòa hợp.

Ánh trăng đã bắt đầu ló rạng, thay thế cho vầng thái dương vừa khuất bóng. Trong không gian tĩnh mịch của quán sách, chỉ còn tiếng thở đều của Tiểu An và Tạ Trần. Kỷ nguyên Thiên Đạo suy yếu đang mở ra một con đường mới, nơi những giá trị tưởng chừng đã bị lãng quên của "nhân đạo" lại trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Và Tạ Trần, một thư sinh bán sách, đang lặng lẽ chuẩn bị cho vai trò của mình, không phải là một cứu tinh, mà là một người gieo hạt, một người dẫn lối cho một kỷ nguyên mới, nơi con người học cách tìm thấy sự trọn vẹn trong chính cuộc sống bình thường của họ, mà không cần đến sự ảo vọng của tu tiên.

Bản quyền sáng tác thuộc về Long thiếu, phát hành chính thức tại truyen.free.