Áp lực điểm số như dây thừng thít chặt lấy cổ. Tôi quyết định rủ hai thằng bạn thân học nhóm. Cảnh là cứu cánh hoàn hảo, nó dường như học giỏi đều các môn, điểm số lúc nào cũng trên tám. Tôi tự hỏi, giọng đầy hoài nghi: Sao một tay học lực thế này lại lạc xuống cái lớp cá biệt này nhỉ? Còn mấy môn tự nhiên như Toán, Lý, Hóa thì tôi tự tin chẳng kém ai, có khi còn hơn cả hai đứa chúng nó. Cái khốn khổ thực sự nằm ở đống môn học thuộc lòng ngốn chữ. Tôi gạ gẫm Cảnh tiết lộ bí kíp, nhưng nó chỉ cười gượng gạo: “Mày chịu khó đọc sách là biết thôi.”

Tôi thở dài não nề: Đọc sách? Chúng dày đặc chữ nghĩa, đầy rẫy từ ngữ cao siêu khó hiểu. Duy chỉ có truyện khoa học viễn tưởng là khiến tôi – kẻ ghét đọc sách chịu cúi đầu. Chúng mở ra những vũ trụ kỳ ảo, kéo tôi vào những cuộc phiêu lưu không tưởng. May mắn thay, nhà thằng Lâm có cả một tủ sách đồ sộ, từ truyện tranh, tiểu thuyết đến cả mấy cuốn triết học khó nhằn, thứ mà tôi đọc vào chỉ thấy hoa mắt chóng mặt. Gia đình Lâm thuộc dạng có học thức ở thị trấn nhỏ này. Bố cậu là cán bộ xã, mẹ làm kế toán ngân hàng, cả hai đều được người người nể trọng. Tôi nhìn Lâm, lòng đầy thắc mắc: Sao con cái nhà người ta… lại ra nông nỗi này? Ngoại hình cậu ta cũng khá, tính tình tuy hơi nóng nảy nhưng biết điều. Học lực thì… không tệ cũng chẳng giỏi. Thôi, mỗi nhà mỗi cảnh, tôi tự nhủ, chẳng nên xét nét làm gì.

Buổi học nhóm khởi đầu đầy hứa hẹn. Nhưng chỉ chưa đầy ba mươi phút, sự tập trung của tôi và Lâm đã tan biến như khói. Tôi cảm thấy đống chữ trong sách giáo khoa như những con kiến đang bò loạn xạ trong đầu. Trong khi Cảnh vẫn chăm chú nghiền ngẫm đống đề cương tự soạn, tôi buông bút thở dài: “Hay là mình nghỉ giải lao đi, kiếm cái gì chơi đê?”

Lâm gật đầu như bổ củi: “Ừ đấy! Nãy giờ học đủ ngốn chữ rồi!”

Cảnh ngẩng lên, mắt nảy lửa: “Tụi mày mới học được chưa đầy nửa tiếng đấy! Thế mà đòi học gì?”

Tôi bật cười, chỉ vào sách: “Mày không hiểu đâu, tao thấy đống chữ này đang quay lại tấn công tao rồi!”

Lâm lại “gật gật” như cái máy. Một ý nghĩ chợt lóe lên trong đầu tôi, kèm theo nước miếng ứa ra: “Ê, qua nhà bà Lan đi! Tao tia được cây ổi bên ấy được vài quả ngon lắm rồi!”

Hai đứa bỏ bút xuống ngay lập tức. Ba đứa như bầy chim sẻ, rời khỏi bàn học, phóng thẳng ra bờ tường cuối vườn. Thằng Lâm, với thân thủ nhanh nhẹn của một tay trèo cây cừ khôi, leo thoăn thoắt. Tôi và Cảnh đứng dưới hứng đỡ, vừa canh chừng. Chỉ loáng một cái, bảy trái ổi căng mọng đã nằm gọn trong tay chúng tôi, chiến lợi phẩm ngọt ngào từ cuộc đột kích chớp nhoáng.

Chúng tôi tìm một góc khuất dưới gốc cây nhãn già, ngồi xổm xuống thưởng thức. Trái ổi đồng quê lúc này đạt độ hoàn hảo: vỏ còn xanh bóng, thịt cứng giòn sần sật. Tôi cắn một miếng, vị chát nhẹ đầu lưỡi nhanh chóng nhường chỗ cho cái ngọt thanh mát lan tỏa, hương ổi thơm nồng phả vào mũi. Phần ruột trắng ngần, giòn tan trong miệng là thứ tôi khoái khẩu nhất. Tôi biết người ta bảo ăn ruột ổi dễ bị táo, nhưng cái sự ngon ngọt, giòn sần sật ấy thật khó cưỡng! Cây ổi nhà bà Lan chắc chắn sẽ sớm “trọc trụi” trước sự “quan tâm” nhiệt tình của ba đứa chúng tôi mất thôi, tôi vừa nhai vừa nghĩ. Lòng chợt dấy lên chút áy náy: Lát nữa phải sang giúp bà ấy vài việc vặt mới được.

Vừa nuốt miếng ổi cuối cùng, một cảnh tượng nhộn nhịp đập vào mắt tôi: đằng xa, một gia đình đang tát ao bắt cá, công việc hấp dẫn sắp hoàn tất. “Ê, bên kia có chuyện hay nè!” Tôi hét lên, kéo tay hai đứa đang mải móc mấy con tép nhỏ dưới mương. Hai đứa không vui lắm nhưng rồi cũng bị cuốn theo sự hào hứng của tôi. Chúng tôi chạy tới. Khung cảnh ao tát hiện ra sống động: Người làng tụ tập đông nghịt, tiếng nói cười rôm rả. Người đứng xem, người hóng chuyện, người chỉ trỏ bình luận về đàn cá đang quẫy đành đạch dưới đáy ao cạn. Không khí làng quê bỗng rộn ràng lạ thường.

Rồi một tiếng reo hò vang lên: “Ồ!!!” Con cá trắm đen khổng lồ, vảy lấp lánh dưới ánh chiều, bị chủ ao nhấc bổng lên khỏi mặt bùn. Cả đám đông xôn xao:

“Con này chắc mẩm phải ba, bốn cân!”

“Ba bốn cân? Ông đùa à! Năm cân có lẻ!”

“Ôi giời, nhìn thân hình đồ sộ, chắc nịch kìa!”

Bác chủ ao hãnh diện mang con cá đi cân. Kết quả khiến ai nấy lại một phen trầm trồ: đúng 4 cân 8 lạng! Bên cạnh đó, trong thau nhựa xanh lổn ngổn đủ thứ: mấy con chép to bằng bắp tay, lũ cá diếc, cá rô lòng tong, cùng đám tép, cua đang ngọ nguậy... Một bữa tiệc của thiên nhiên đồng quê!

Lòng tôi rộn ràng một niềm vui giản dị. Chờ cho đến khi mọi thứ lắng xuống, ba đứa chúng tôi mới lững thững quay về. Suốt dọc đường, chúng tôi không ngớt bàn tán về con cá khổng lồ, rồi rủ nhau hôm nào đi câu cho bằng được một con tương tự. Niềm hân hoan của tuổi học trò cứ thế lan tỏa trong buổi chiều tà.

Về đến nhà, tôi mới giật mình nhận ra trời đã ngả chiều. Buổi học nhóm coi như... thất bại ê chề! Thằng Cảnh cứ lẩm bẩm trách tụi tôi làm nó chẳng học hành được gì. Tôi chỉ biết cười trừ: Ai bảo lúc xem cá nó cũng hò hét nhiệt tình không kém? Chúng tôi chia tay nhau. Tôi bước vào căn bếp nhỏ, nơi sự bình yên của ngôi nhà hiện lên rõ nhất. Sau vườn, rau xanh mơn mởn, cây trái sum suê từ nhãn, xoài đến chuối. Hương vị đồng quê thấm đẫm nơi này.

Trên bàn bếp, một rổ ốc đã ngâm sạch nhớt, bên cạnh là mớ đậu phụ trắng tinh. Tôi mỉm cười. Bố tôi - người đàn ông ít lời đã dành ngày nghỉ ra đồng mò ốc cho bữa tối. Ông chẳng cần nói ra, chỉ cần nhìn những thứ ông chuẩn bị sẵn, tôi đã hiểu ý: hôm nay sẽ là món ốc nấu chuối đậu thơm lừng! Sự giao cảm kỳ lạ giữa hai bố con đôi khi chỉ cần thế. Có hôm, thấy miếng thịt đông được bố lấy ra khỏi tủ từ sớm, tôi biết ngay tối nay sẽ có món thịt kho tàu hay thịt luộc chấm mắm tôm, tùy tôi chế biến. Trong căn bếp chiều tối ấy, áp lực thi cử dường như tạm lắng xuống, nhường chỗ cho hơi ấm gia đình và mùi vị quê hương thân thuộc.

Mấy hôm sau, áp lực thi cử dồn ép khiến ba đứa tôi, Cảnh, Lâm cuối cùng cũng chịu dán mắt vào sách vở thật sự. Sự tập trung hiếm hoi ấy đã đơm hoa kết trái: chúng tôi nắm bắt được lõi kiến thức của hầu hết dạng bài. Lòng tôi rộn lên một niềm hy vọng nhỏ nhoi: Có lẽ lần này sẽ không tệ!

Tuần thi chính thức đến, chia làm bốn buổi sáng liên tiếp. Buổi đầu với môn Toán, sân chơi quen thuộc của tôi. Tôi bước vào phòng thi với tâm thế vững vàng, làm bài trơn tru. Ngày thứ hai là thử thách thực sự: Ngữ Văn và Tiếng Anh. Môn Văn vẫn như cơn ác mộng, nhưng nhờ ôn luyện cật lực, tôi vẫn gắng gượng viết hết ba mặt giấy cho bài phân tích thơ – một kỳ tích chưa từng có! Ngày thứ ba với các môn Khoa học Tự nhiên (Lý, Hóa) cũng trôi qua tương đối nhẹ nhàng. Cuối cùng là cửa ải Khoa học Xã hội, tôi cắm cúi viết, vắt kiệt từng tí kiến thức đã nhồi nhét, miễn sao qua được vạch an toàn.

Bốn buổi thi như bốn trận chiến, vắt kiệt sức lực ba đứa. Để giải tỏa, chúng tôi lập tức lên kế hoạch “phục hồi”: bơi lội ở khúc sông quen và một buổi câu cá thảnh thơi. Kết quả còn cả tuần nữa mới biết, vì vậy, chúng tôi quyết định tận hưởng sự nhẹ nhõm hiếm hoi.

Giữa tuần, có hai tiết Thể dục. Tiết Thể dục ở lớp tôi thường diễn ra như một nghi thức… tối giản: vài động tác khởi động qua loa, rồi chạy vài vòng sân. Tôi thấy chuyện đó bình thường, nhưng nhìn sang đám bạn, đặc biệt là Cảnh mới thấy hết sự “thảm hại”: mặt mũi tái nhợt, thở không ra hơi sau chưa đầy nửa vòng, trông như vừa thoát khỏi phòng tra tấn!

Sau phần “hành xác” bắt buộc, thầy cho tự do. Lớp nhanh chóng phân hóa: mấy đứa chăm chỉ tranh thủ ngồi góc sân mở sách; nhóm năng động kéo nhau ra sân cầu lông, bóng chuyền; còn nhóm cá biệt như thường lệ, biến mất không dấu vết sau tiếng còi. Chắc lại trốn ra góc khuất nào đó làm mấy trò “đỉnh cao” tự cho của chúng rồi, tôi lẩm bẩm. Với tôi, khoảng thời gian này là để tìm một góc râm mát, ngả lưng hưởng gió trời. Thỉnh thoảng, tôi cũng ra xem đám bạn đánh cầu, hay nhìn sang sân bóng dành riêng cho khối trên và đội tuyển – nơi mà lớp 10 chúng tôi chỉ biết đứng ngoài nhìn vào với ánh mắt ngưỡng mộ.

Ba đứa chúng tôi tìm được một gốc cây cổ thụ xanh mát. Nhà trường khá tinh tế khi đặt sẵn dưới đó một chiếc ghế đá dài. Chúng tôi ngồi xuống, bàn tán rôm rả về kế hoạch chiều nay: đi đâu, làm gì cho vui.

Bỗng nhiên, không khí bình yên vỡ tan. Nhóm cá biệt dẫn đầu là thằng Khương – đứa nổi tiếng hung hăng, lớn hơn một tuổi vì đúp lớp sau vụ đánh nhau gãy chân đối thủ ở trường khác tiến tới. Hắn nhướm mắt, giọng đầy thách thức: “Cút khỏi đây, chỗ này của bọn tao rồi!”

Máu nóng bốc lên đầu tôi. Tôi đứng phắt dậy, cố giữ giọng bình tĩnh nhưng vẫn lộ ra sự gắt gỏng: “Chỗ bên kia y chang, rộng rãi hơn, sao không sang đó?”

Bọn chúng cười ầm lên, tiếng cười đầy khinh bỉ. Khương bước tới sát, hất hàm: “Tao thích chỗ này. Lượn ngay!”

Tôi siết chặt nắm đấm, ký ức tuổi thơ lẫy lừng ở cấp một ùa về. Hồi đó, tôi cũng được gọi là “đại ca” đấy! Một phần tôi muốn cho hắn một bài học, nhưng ánh mắt lo lắng của Cảnh và Lâm kéo tôi lại. Hai đứa vội kéo tay tôi, giọng khẩn thiết: “Thôi mà Lộc! Dính vô bọn này phiền lắm! Đi chỗ khác đi!”

Tôi nuốt giận, quay đi. Tiếng cười đắc thắng của bọn chúng vọng theo như dao cứa. Bước ra xa, sự bực tức vẫn sôi sục trong ngực, tôi buột miệng: “Trông mặt mấy thằng khốn ấy muốn táng cho mấy cái ghê!”

Cảnh và Lâm thở phào nhẹ nhõm khi thấy tôi đi theo, nhưng vẫn lo lắng: “Mày điên à? Nhịn đi, đánh nhau làm gì cho mệt!”

Tôi phì cười, cố xua tan không khí căng thẳng: “Tao đùa tí cho bớt tức thôi! Ai điên gì đánh nhau vì cái ghế đá chứ?” Thấy chúng vẫn ngờ vực, tôi vỗ vai Lâm: “Thiệt mà! Thôi, bàn tiếp kế hoạch chiều đi, chán mấy thằng vô học rồi!”

Sau một hồi bàn bạc sôi nổi, chúng tôi quyết định: chiều nay sẽ tụ tập ở nhà Lâm để “nghiền ngẫm” chương trình truyền hình đua thực tế mà cả ba đều mê mẩn. Chương trình này quy tụ các đội hai người băng qua mười chặng đua đầy thử thách trí tuệ và thể lực. Điểm hấp dẫn là sự phối hợp ăn ý giữa các thành viên, những pha bứt phá ngoạn mục, và đặc biệt họ phải tự kiếm tiền cho mọi chuyến đi bằng chính sự khéo léo, nhanh trí của mình trong các thử thách. Dù biết có thể được dàn dựng, nhưng xem vẫn cứ… ghiền! Tôi tự nhủ.

Trước giờ “lên sóng”, chúng tôi ghé qua nhà Cảnh. Sau vườn nhà nó, mấy cây xoài cát lúc lỉu quả, trĩu cành. “Hái vài trái ăn cho vui!” Tôi đề nghị. Cảnh cười hiền: “Chả ai cấm, chim ăn không hết ấy mà!” Thế là tôi và Lâm hí hửng trèo lên những cành thấp, tiếng cành cây kẽo kẹt, mùi nhựa xoài thơm nồng phảng phất. Cảnh nhanh nhảu vào bếp pha chén nước chấm muối ớt đặc trưng.

Trên đường sang nhà Lâm, một cây trứng cá sai trĩu quả chín đỏ ven đường khiến chúng tôi không thể bỏ qua. Chúng tôi dừng xe, dùng yên làm bệ đứng. Những quả trứng cá mọng nước, chín tới lấp lánh dưới nắng chiều. Tôi vặt một quả bỏ vào miệng, vị ngọt thanh pha chút chua nhẹ đặc trưng bùng nổ trên đầu lưỡi. Tiếc rằng nhiều quả còn xanh, chúng tôi chỉ hái vội vài quả ngon nhất, rồi hẹn nhau: “Tầm tháng nữa, cây này sẽ biết tay bọn mình!”

Trong căn phòng khách mát rượi nhà Lâm, ba đứa chúng tôi chễm chệ trước màn hình tivi. Bát nước chấm muối ớt cay xè của Cảnh và đĩa xoài cát xanh giòn sần sật được bày ra. Chúng tôi vừa hồi hộp theo dõi các đội chơi vật lộn với thử thách, vừa thưởng thức trái cây tươi ngon. Lũ “lười biếng” chúng tôi chẳng thèm gọt vỏ, chỉ rửa sơ qua rồi cắn ngập răng. Xoài nhà Cảnh, trứng cá ven đường, toàn của sạch, chim ăn còn chẳng sao, huống chi chúng mình! Tôi nghĩ vậy và cười phá lên khi Lâm nhăn mặt vì miếng xoài chua chấm muối ớt quá đà. Khoảnh khắc bình yên, hạnh phúc giản dị ấy xóa tan mọi mệt mỏi thi cử và bực dọc ban trưa. Áp lực học đường, những xung đột vụn vặt... tất cả tạm thời lắng xuống, nhường chỗ cho tiếng cười giòn tan và hương vị đồng quê ngọt ngào.